Author: mariamdalaqyan

MNL, PRT

ACB

3. Եռանկյանը ներգծված է շրջանագիծ: Հաշվիր <COA, <AOB, <COB եթե ∢OMN=32° և ∢ONL=37°

4.Ներգծյալ շրջանագծի շոշափման կետում հավասարասրուն եռանկյան սրունքը տրոհվում է 3սմ և 4սմ երկարությամբ հատվածների՝ հաշված հիմքից։ Գտեք այդ եռանկյան պարագիծը։

5.Գտեք 6 սմ և 8 սմ էջերով և 10 սմ ներքնաձիգով ուղղանկյուն եռանկյանը ներգծած շրջանագծի շառավիղը։

1 տարբերակ

I. Այն էներգիան, որով մարմինը օժտված է իր շարժման հետևանքով անվանվում է կինետիկ էներգիա։

Պատ՝․ 1

II. Սեղմված զսպանակի էներգիան պոտենցիալ էներգիայի օրինակ է։

Պատ՝․ 2

III. Գիրքը դրված է սեղանին։ Հատակի նկատմամբ այն օժտված է պոտենցիալ էներգիայով։

Պատ՝․ 2

IV. Բրատսկի ՀԷԿ-ում ամբարտակից առաջ և նրանից հետո ջրի մակարդակների տարբերությունը 100մ է։ Ի՞նչ էներգիայով է օժտված ամբարտակում գտնվող ջուրը։

h₁-h₂=100մ։

Ամբարտակում գտնվող ջուրը օժտված է պոտենցիալ էներգիայով։

Պատ՝ 2 պոտենցիալ

V. Հաշվեք ի՞նչ էներգիայով է օժտված ամբարտակում ջրի մակերևույթին մոտ գտնվող յուրաքանչյուր խորանարդ մետր ջուրը․

h=100մ

g=9,8Ն/կգ

——————

E=?

E=hg=100•9,8=980կՋ

Պատ՝․ 4,  980 կՋ

VI. Ընտրեք հարցի առավել ճշգրիտ պատասխանը։

Պատ՝․ 3 պոտենցիալ և կինետիկ

VII. Ընտրեք հարցի առավել ճշգրիտ պատասխանը։

Ինչի՞ց է կախված մարմնի կինետիկ էներգիան․

Մարմնի կինետիկ էներգիան կախբած է մարմնի զանգվածից և շարժման արագությունից։

Պատ՝․ 3 մարմնի զանգվածից և նրա շարժման արագությունից

VIII. Միատեսակ չափսերով կապարե և փայտե գնդերը գետնին ընկնելու պահին ունին նույն արագությունները։ Այդ պահին նրանք օժտվա՞ծ էին արդյոք նույն էներգիաներով։

Պատ՝․ 1 ավելի մեծ էներգիա ուներ կապարե գունդը

IX. Հավասար զանգվածներով Ա և Բ չորսուները դրված են տարբեր բարձրություններ ունեցող թեք հարթությունների վրա։ Նու՞յնն են արդյոք թեք հարթությունների հիմքերի նկատմամբ չորսուների ունեցած էներգիաները։

Պատ՝․ 1 Ա չորսուի էներգիան ավելի մեծ է, քան Բ չորսուի էներգիան

X. Մարմնի անկման ժամանակ պոտենցիալ էներգիան փոխակերպվում է կինետիկի։

Պատ՝․ 1

2 տարբերակ

I. Այն էներգիան, որը որոշվում է փոխազդող մարմինների կամ միևնույն մարմնի մասերի փոխադարձ դիրքով, կոչվում է պոտենցիալ էներգիա։

Պատ՝․ 2

II. Ճանապարհով շարժվող ավտոմեքենան իր շարժման հետևանքով օժտված է կինետիկ էներգիայով։

Պատ՝․ 1

III. Քամուց թեքված ծառի ճյուղը օժտված է պոտենցիալ էներգիայով։

Պատ՝. 2

IV. Ի՞նչ միավորներով են չափում էներգիան։

Պատ՝․ 2 /Ջ,կՋ/

V. 250կգ զանգված ունեցող ցցահար մուրճը ցցի նկատմամբ բարձրացված է 5մ բարձրության վրա։ Ի՞նչ էներգիայով է օժտված ցցահար մուրճը ցցի նկատմամբ։

Ցցահար մուրճը ցցի նկատմամբ օժտված է կինետիկ էներգիայով։

Պատ՝․ 2 /կինետիկ/

VI.

m=250կգ

h=5մ

g=9,8 Ն/կգ

_________

E/Ջ/=?

E=mgh=250կգ•5մ•9,8Ն/կգ=12250 Ջ

Պատ՝․ 2

VII. Ի՞նչ էներգիայով է օժտված ցցահար մուրճը անկման ժամանակ․

Պատ՝․ 3 /պոտենցիալ և կինետիկ/

VIII. Կապարե և փայտե՝ նույն չափսեր ունեցող երկու գնդեր բարձրացված են նույն բարձրության վրա։ Արդյո՞ք նրանք ունեն նույն էներգիաները․

Պատ՝․ 1 ավելի մեծ էներգիայով օժտված է կապարե գունդը, քանի որ նրա զանգվածը մեծ է

IX. Ընտրիր առավել լրիվ պատասխանի համարը։

Ա և Բ հավասար զանգվածներով ինքնաթիռներով թռչում են նույն արագությամբ, բայց Ա-ն ավելի մեծ բարձրության վրա, քան Բ-ն։ Հավասա՞ր են արդյոք ինքնաիթռների կինետիկ էներգիաները․

Պատ՝․ 3 /ինքնաթիռների կինետիկ էներգիաները հավասար են, քանի որ նրանք ունեն նույն զանգվածը և նույն արագությունները/

X. Այդ սարքում բեռի պոտենցիալ էներգիան փոխակերպվում է սայլակի կինետիկ էներգիայի։

Պատ՝․ 1 /Պոտենցիալ, կինետիկ/

3 տարբերակ

I. Ի՞նչ տեսակի էներգիայով է օժտված ձգված կամ սեղմված զսպանակը․

Սեղմված զսպանակը օժտված է պոտենցիալ էներգիայով։

Պատ՝․ 2 պոտենցիալ

II. Ընկնող քարը գետնին հարվածելու պահին օժտված է կինետիկ էներգիայով։

Պատ՝․ 1 կինետիկ/

III. Լարված ժամացույցի զսպանակը օժտված է պոտենցիալ էներգիայով։

Պատ՝․ 2 պոտենցիալ

IV. Վոլգա-Դոն ջրանցքի ամենաբարձր տեղամասում ջրի մակերևույթը 44մ-ով բարձր է Դոն գետի մակարդակից։ Ի՞նչ էներգիայով է օժտված ջուրը ջրանցքում՝ գետի ջրի մակարդակի նկատմամբ․

Ջրանցքում ջուրը՝ գետի ջրի մակարդակի նկատմամբ օժտված է պոտենցիալ էներգիայով։

Պատ՝․ 2 /պոտենցիալ/

V. Հաշվեք այն էներգիան, որով օժտված է նախորդ խնդրում նշված բարձրության վրա գտնվող 1մ³ ծավալով ջուրը․

h=44մ

g=9,8Ն/կջ

—————

E=?

E=hg=44•9,8=431կՋ

Պատ՝․ 1 /=431 կՋ/

VI. Երկրի նկատմամբ ի՞նչ տեսակի էներգիայով է օժտված թռչող ինքնաթիռը։ Ընտրիր առավել լրիվ պատասխանը։

Թռչող ինքնաթիռը Երկրի նկատմամբ օժտված է պոտենցիալ և կինետիկ էներգիաներով։

Պատ՝․ 3 /պոտենցիալ և կինետիկ/

VII. Ինչի՞ց է կախված Երկրի մակերևույթի նկատմամբ բարձրացված մարմնի պոտենցիալ էներգիան․ Ընտրիր առավել լրիվ պատասխանը։

Երկրի մակերևույթի նկատմամբ բարձրացված մարմնի պոտենցիալ էներգիան կախված է մարմնի՝ Երկրի մակերևույթից ունեցած բարձրության և զանգվածից։

Պատ՝․ 2 /մարմնի՝ Երկրի մակերևույթից ունեցած բարձրությունից և զանգվածից/

VIII. Ի՞նչ պայմանների դեպքում երկու միևնույն զանգվածով մարմինները կարող են ունենալ հավասար կինետիկ էներգիաներ․

Երկու միևնույն զանգվածով մարմինները կարող են ունենալ հավասար կինետիկ էներգիաներ, եթե շարժման արագությունները հավասար են։

Պատ՝․ 1 /շարժման արագությունները հավասար են/

IX. Երկրի մակերևույթի նկատմամբ նու՞յն պոտենցիալ էներգիայով են օժտված մարմինները․

Պատ՝․ 2 /Ա մարմինը ունի ավելի փոքր էներգիա, քան Բ մարմինը/

X. Երբ քամու ազդեցությամբ ծառի ճյուղը կորանում է, օդի կինետիկ էներգիան փոխակերպվում է ճյուղի պոտենցիալ էներգիայի։

Պատ՝․ 2 /կինետիկ, պոտենցիալ/

4 տարբերակ

I. Օդի ո՞ր էներգիան է օգտագործվում հողմաէլեկտրակայաններում․

Հողմաէլեկտրակայաններում օգտագործվում է օդի կինետիկ էներգիան։

Պատ՝․ 1 /կինետիկ/

II. Բալոնում սեղմված գազը օժտված է պոտենցիալ էներգիայով։

Պատ՝․ 2 /պոտենցիալ/

III. Ո՞ր էներգիայի հաշվին են շարժվում ձեռքի մեխանիկական ժամացույցի սլաքները․

Ձեռքի մեխանիկական ժամացույցի սլաքները շարժվում են զսպանակի պոտենցիալ էներգիայի հաշվին

Պատ՝․ 2 /զսպանակի պոտենցիալ էներգիայով/

IV. 2500 կգ զանգվածով մուրճը բարձացված է 1,5 մ բարձրության վրա։ Ի”նչ տեսակի էներգիայով է օժտված բարձրացված մուրճը․

Մուրճը օժտված է պոտենցիալ էներգիայով

Պատ՝․ 2 /պոտենցիալ/

V. Օգտվելով նախորդ խնդրի պայմաններից՝ հաշվեք բարձրացված մուրճը էներգիան․

m=2500կգ

h=1,5մ

g=9,8Ն/կգ

_______

E_պ(Ջ)=?

E_պ=mgh=2500կգ•1,5մ•9,8Ն/կգ=36750 Ջ

Պատ՝․ 3

VI. Ընկնելու ժամանակ մուրճը ի՞նչ էներգիայով է օժտված։ Ընտրիր առավել լրիվ պատասխանը։

Ընկնելու ժամանակ մուրճը օժտված է կինետիկ և պոտենցիալ էներգիաներով։

Պատ՝․ 3 /կինետիկ և պոտենցիալ/

VII. Փոխվու՞մ է արդյոք մարմնի էներգիան, երբ այն կատարում է աշխատանք․

Մարմնի էներգիան նվազում է, երբ այն կատարում է աշխատանք։

Պատ՝․ 3 /նվազում է/

VIII. Ի՞նչ պայմանի դեպքում նույն արագությամբ շարժվող երկու մարմիններ կունենան հավասար կինետիկ էներգիաներ․

Նույն արագությամբ շարժվող երկու մարմինները կունենան հավասար կինետիկ էներգիաներ, եթե մարմինների զանգվածները հավասար են։

Պատ՝․ 2 մարմինների զանգվածները հավասար են

IX. Հավասա՞ր են արդյոք միանման աղյուսների՝ Երկրի նկատմամբ ունեցած պոտենցիալ էներգիաները․

Պատ՝․ 2 Բ-ն ունի ավելի մեծ էներգիա

X. Երբ սահնակը սահում է սարից, ապա պոտենցիալ էներգիան փոխակերպվում է կինետիկ էներգիայի․

Պատ՝․ 1 պոտենցիալ, կինետիկի

Առաջադրանքներ․

1)Նշեք նշված թվերից մեկից մեծ և մյուսից փոքր թիվ։ Պատասխանը գրեք կրկնակի անհավասարության տեսքով`
ա) 3 և 5;    3<4<5
բ)-25 և-29;   -25>-26>-29
գ) 2,4 և 2,404; 2,4<2,402<2,404
դ) 2,5 և 2,6; 2,5>2,55>2,6
ե)-3,71 և -3,72; -3,71<-3,711<-3,72
զ) -0,501 և 0,6: -0,501<0,55<0,6

2)Տրված ճշմարիտ անհավասարությունից ստացեք նոր ճշմարիտ անհավասարություն՝ գումարելով նրա երկու մասերին միևնույն թիվը՝
ա) 15 < 20  17<22
բ) 1,1 < 1,2  1,5<1,6
գ) 5 > 4  8>7
դ) 1,3 ≥ 1,2  1,7 ≥1,6
ե) 2,5 < 3 ; 5,5< 6
զ) 5 ≤ 6 6 ≥ 7

3)Երկու ճշմարիտ անհավասարությունների հիման վրա կատարեք եզրակացություն։
Օրինակ 3 < 15 և 15 < 20, նշանակում է 3 < 20 :
ա)-5 < 0 և 0 < 2 ; -5 < 2
բ) 2 > 1 և 1 > 0 2 > 0
գ) -3,7 > -4 և — 4 > — 7   -3,7 > -7
դ)-2 < 0 և 0 < 2 -2 < 2
ե) 2,(1) > 2 և 2 > 1,(6)  2,(1) > 1,(6)
զ) 0,(5) < 0,(6) և 0,(6) < 0,(67) 0,(5) < 0,(67)

4)Բազմապատկեք ճշմարիտ թվային անհավասարությունները`
ա) 14 > 10 և 2 > 1     28 > 10
բ) 5 > 3 և 6 > 5           30>15
գ) 6 < 7 և 2 < 3           12<21
դ) 8 < 9 և 1 < 2            8<18

5)Գումարեք ճշմարիտ թվային անհավասարությունները՝

ա)14 > 11 և 10 > 9    24>20

բ)-2 > -3 և 3 > 2          1 >-1

գ)-6 < -5 և 2 < 3          -4<-2

դ)-8 < 0 և 8 < 9            0<9

6)Տրված ճշմարիտ անհավասարությունից ստացեք ճշմարիտ անհավասարություն, որում յուրաքանչյուր թիվ փոխարինված է իր հակադիրով։

Օրինակ, քանի որ 19 > 13, ապա -19 < -13։

ա)3 > 0   -3<0

բ)5 > -1    -5<1

գ)-9 < -1    9<1

դ)-5 < -1     5>1

ե)9 > -2      -9<2

զ)0 < 3        0>-3

Առաջադրանքներ

ա. Ներկայացրո՛ւ։ Ինչո՞վ էր պայմանավորված, որ XVI-XVII դդ. հայ ազատագրական շարժման
ղեկավարումը ստանձնեց հայոց եկեղեցին:

Քանի որ Օսմանյան և Սեֆյան պետությունները աստիճանաբար թուլանում էին, հայերը և Հայոց Եկեղեցին հասկացան, որ հնարավորություն կա ապստամբելու։

բ. Բացատրի՛ր։ Ինչո՞ւ էին XVI-XVII դդ. հայ ազատագրական շարժման առաջնորդները Հայաստանի ազատագրման գործը կապում արևմտաեվրոպական երկրների հետ։

Քանի որ առանց այլ երկրների օգնության նրանք չէին կարող ապստամբել, և բացի այդ, այն ժամանակ արևմտաեվրոպական երկրներն ունեին մեծաթիվ զորքեր։

գ. Վերլուծի՛ր։ Որքանո՞վ էին իրատեսական Օրիի «Պֆալցյան» և «Մոսկովյան» ծրագրերը։ Որո՞նք էին եվրոպական երկրների և Ռուսաստանի շահերը Հայաստանի ազատագրության հարցում։

Ճանաչի՛ր ազդեցությունը։ Ինչո՞վ էր կարևոր
ռազմական ամրությունների՝ սղնախների ստեղծումն Արցախում և Սյունիքում։ Ի՞նչ նպատակով ստեղծվեցին դրանք։
Ընդհանրացրո՛ւ։ Ինչո՞ւ Արցախի և Սյունիքի ազատագրական շարժուերը չհասան
վերջնական հաջողության։
Գնահատի՛ր։ Ինչո՞վ էին պայմանավորված Պարսկաստանի շահ Թահմասպ IIի կողմից Դավիթ Բեկի իշխանության ճանաչումը և անգամ նրան դրամ հատելու իրավունք տալը:

Grammar:present simple passive

Exercise 1: Fill in the blanks with the correct passive form of the verb.
The cake is is baked (bake) every morning.
The letters are deliverd (deliver) by the postman.
The office is cleaned (clean) by the staff.
The books are read (read) by many students.
The meals are prepared (prepare) at the kitchen.

Exercise 2: Rewrite the sentences in the passive voice.
They make the cars in Germany.
The teacher explains the lesson every day.
The company produces new products every year.
The children eat breakfast at 8 a.m.
People speak English all over the world.

Вопросы к представленному тексту:
Что делают люди у медных решёток в Лувре?

Грелись.

Какую реакцию вызывает старушка у посетителей Лувра?

Им всё ровно. Но художнице стало жалко старушку и та дала ей стул.

Почему, по вашему мнению, люди, посещающие Лувр, стараются не замечать
нищих у калориферов?

Ну им всё ровно на них.

Какой урок можно извлечь из поведения художницы и мальчика?

Что нужно сделать добро, даже если никто этого не делает.

Как вы думаете, почему автор выбрал именно такой способ описания
старушки и её взаимодействия с окружающими?

Старушка как бы стояла с чувством вины

Как бы вы поступили, столкнувшись с похожей ситуацией? Почему?

Тоже дала бы стул (если бы он был у меня)

Как мы должны относиться к нуждающимся людям?

Нужно помогать😔

Здания к представленному тексту:
1.Вставьте пропущенные слова в предложениях из текста:
«Из врезанных в пол красивых медных решёток дует горячий воздух.»
«Старушка виновато стояла и время от времени начинала озабоченно
рыться в рыжей сумочке.»
2.

Определите тон и настроение текста. Как автор использует описание и
детали, чтобы создать определённое настроение и вызвать у читателя
определённые эмоции?

Автор показал читателям, что  не нужно быть бездушным и из толпы хотя бы один человек должен помочь

3. Сравните поведение старушки и мальчика. Как эти два персонажа
реагируют на ситуацию и что это говорит о их характере?

Они оба очень воспитанные.

Творческие задания:
1.Напишите продолжение:
Напишите продолжение истории, представив, что происходит дальше
после того, как мальчик сказал «мерси» и вернулся к своей матери.
2. Создайте иллюстрацию:
Нарисуйте иллюстрацию сцены, где старушка садится на стул, который
перенесла художница. Попробуйте изобразить атмосферу и эмоции
персонажей.

3. Напишите письмо от лица старушки:
Напишите письмо, которое старушка могла бы написать после этого
события, в котором она выражает свои чувства и благодарность

Fatum
Կախարդական մի շղթա կա երկնքում՝
Աներևույթ, որպես ցավը խոր հոգու.
Իջնում է նա հուշիկ, որպես իրիկուն,
Օղակելով լույս աստղերը մեկ֊մեկու։
Մեղմ գիշերի գեղագանգուր երազում՝
Այն աստղերը, որպես մոմեր սրբազան,
Առկայծում են կարոտագին, երազուն՝
Հավերժաբար իրար կապված և բաժան։
Ես ու դու էլ շղթայված ենք իրարու.
Կարոտավառ երազում ենք միշտ իրար,
Միշտ իրար հետ, բայց միշտ բաժան և հեռու,
Աստղերի պես և՛ հարազատ, և՛ օտար…
1. Բացատրի՛ր բառերը՝ աներևույթ-չերևացող, առկայծել,-լուսավորել կարոտագին-կարոտով լի, կարոտավառ-կարոտից վառվող: 

2. Բանաստեղծությունից գտի՛ր համեմատություններ: 

Այն աստղերը, որպես մոմեր սրբազան

Աներևույթ, որպես ցավը խոր հոգու.

Աստղերի պես և՛ հարազատ, և՛ օտար…

Իջնում է նա հուշիկ, որպես իրիկուն։

3. Գրավոր վերլուծել բանաստեղծությունը, ի՞նչ է ներկայացված: 

Այս բանաստեղծությունը ներկայացնում է աստղերը և երկինքը որը համեմատում է մոմի հետ իսկ հետո ներկայացնում է իր սերը ում հետ հոգեպեսնկապված։

4. Ի՞նչ է նշանակում fatum, նայեք բառարաններում, համացանցում: 

Fatum բառը լատիներեն բառ է, որը նշանակում է ճակատագիր

5. Գրի՛ր շարադրություն վերնագրերից մեկով ՝ ,,Միշտ իրար հետ, բայց միշտ բաժան, հեռու,, ,  ,,Իջնում է հուշիկ,, :