ՄԽԻԹԱՐ ՍԵԲԱՍՏԱՑԻ ԿՐԹԱՀԱՄԱԼԻՐ
ԱՎԱԳ ԴՊՐՈՑ ՎԱՐԺԱՐԱՆ
ԹԵՄԱ -Ինչպե՞ս են գեները ազդում մարդու որոշ հատկանիշների վրա
ՍՈՎՈՐՈՂ – Մարիամ Դալլաքյան
ԴԱՍԱՐԱՆ – 10 դասարան
ՂԵԿԱՎԱՐ – Անուշ Ասատրյան
ԳՐԱԽՈՍ –
ՄԽԻԹԱՐ ՍԵԲԱՍՏԱՑԻ ԿՐԹԱՀԱՄԱԼԻՐ
ԱՎԱԳ ԴՊՐՈՑ ՎԱՐԺԱՐԱՆ
ԹԵՄԱ -Ինչպե՞ս են գեները ազդում մարդու որոշ հատկանիշների վրա
ՍՈՎՈՐՈՂ – Մարիամ Դալլաքյան
ԴԱՍԱՐԱՆ – 10 դասարան
ՂԵԿԱՎԱՐ – Անուշ Ասատրյան
ԳՐԱԽՈՍ –


1. Ինչո՞ւ նյութերում ատոմները միացած են որոշակի զանգվածային հարաբերությամբ
Քանի որ ատոմները միանում են ամբողջական թվերով՝ ըստ վալենտականության, և յուրաքանչյուր տարրի ատոմն ունի որոշակի հարաբերական ատոմային զանգված, ապա միացություններում տարրերի զանգվածային հարաբերությունը միշտ հաստատուն է (հաստատուն բաղադրության օրենք):
2. Ո՞րն է պարբերության համարի, կարգաթվի և խմբի համարի ֆիզիկական իմաստները
3. Ի՞նչ սկզբունքներով են ատոմում էլեկտրոնները լրացվում
Երեք հիմնական սկզբունք՝
4. Ինչպե՞ս կնութագրեք էլեկտրոնի վիճակը ատոմում քվանտային թվերով n, l, m₁, mₛ
5. Ի՞նչ է էներգետիկ մակարդակը, ենթամակարդակը, ատոմային օրբիտալը
6. Որո՞նք են վալենտային էլեկտրոնները, ինչո՞ւ
Վալենտային են արտաքին էներգետիկ մակարդակի էլեկտրոնները (d-տարրերի դեպքում՝ նաև նախավերջին մակարդակի d-էլեկտրոնները): Դրանք են որոշում տարրի քիմիական հատկությունները, քանի որ մասնակցում են քիմիական կապերի առաջացմանը:
7. Ինչո՞ւ են տարրերը դասակարգվում s-, p-, d-, f- տարրերի
Ըստ վերջին լրացվող ենթամակարդակի՝ s-տարրեր (I–II խմբեր), p-տարրեր (III–VIII), d-տարրեր (անցումային մետաղներ), f-տարրեր (լանթանոիդներ, ակտինոիդներ): Դա հեշտացնում է հատկությունների կանխատեսումը:
8. Ինչպե՞ս է փոխվում մետաղական և ոչմետաղական հատկությունները
9. Ինչո՞ւ են տարրերի շառավիղները պարբերությունում փոքրանում
Քանի որ միջուկի լիցքն աճում է, էլեկտրոններն ավելի ուժեղ են ձգվում դեպի միջուկը, և ատոմի շառավիղը փոքրանում է (նույն մակարդակների քանակի դեպքում):
10. Ի՞նչ է իոնացման էներգիան (I), խնամակցությունը էլեկտրոնի հանդեպ (E), հարաբերական էլեկտրաբացասականությունը (X)
11. Ինչպիսի՞ երևույթ է միջուկային ռեակցիան
Միջուկային ռեակցիան ֆիզիկական երևույթ է, քանի որ փոխվում է ատոմի միջուկը (տարրը), ոչ թե էլեկտրոնային թաղանթը:
12. Ինչո՞ւ տարրի գլխավոր տարբերիչ հատկությունը միջուկի լիցքն է
Քանի որ զանգվածային թիվը կարող է փոխվել իզոտոպների դեպքում (նույն տարրը՝ տարբեր զանգվածներ), իսկ միջուկի լիցքը (պրոտոնների թիվը) որոշում է էլեկտրոնների թիվը և, հետևաբար, տարրի քիմիական հատկությունները:
13. Ո՞ր տարրի ատոմն է ստացվում (^{235}\text{Np}) β-տրոհման արդյունքում
β-տրոհման ժամանակ նեյտրոնը վերածվում է պրոտոնի, ուստի կարգաթիվն ավելանում է 1-ով: Նեպտունիումի (Np) կարգաթիվը 93 է, հետևաբար ստացվում է զանգվածային թիվը մնում է 235, կարգաթիվը՝ 94:
[^{235}{93}\text{Np} \rightarrow ^{235}{94}\text{Pu} + e^- + \bar{\nu}_e]
Ստացվում է պլուտոնիում-235 ((^{235}\text{Pu})) ատոմ:
Սա քիմիայի դասի լավ ամփոփիչ հարցաշար է: Ուզու՞մ ես, որ այս պատասխանները ձևակերպեմ որպես կարճ խմբագրվող նշումներ կամ ֆլեշքարդներ սովորելու համար:
1. Լուծել հավասարումները։ (4 միավոր)
ա) 5(2x-3)=3x+13
10x-15=3x+13==> 10x-3x=13+15==> 7x=28 ==> x=4
բ) x^2-7x+12=0
D=49-48=1 ==> x1,2=7+-1/2= 4 և 3
2. Կատարել ձևափոխությունները՝ կիրառելով կրճատ բազմապատկման բանաձևերը։ (3 միավոր)
ա) (2a+3b)^2
(2a)^2+3b*2*2a+(3b)^2=4a^2+12ab+9b^2
բ) (5x-2)(5x+2)
(25x^2-4)^2
գ) (x+4)^2-(x-4)^2
(x2+8x+16)-(x2-8x+16) ==>x2+8x+16-x2+8x-16=16x
3. Լուծել տոկոսների վերաբերյալ խնդիրները։ (3 միավոր)
ա) Ապրանքի գինը 24 000 դրամ էր։ Այն թանկացրին 15%-ով։ Գտնել ապրանքի նոր գինը։
24 000(1+15\100)= 24000(1+0,15)=24000*1.5=27600
բ) Ապրանքի գինը զեղչից հետո դարձավ 17 000 դրամ։ Եթե զեղչը կազմել էր սկզբնական գնի 15%-ը, գտնել ապրանքի սկզբնական գինը։
x-x*15/100=17000 ==>85x/100=17000 ==> x=17000*100/85=20000
4. Լուծել տեքստային խնդիրը։ (3 միավոր)
Երկու թվերի գումարը 72 է։ Մեծ թիվը փոքրից 2 անգամ մեծ է։ Գտնել այդ թվերը։
x+2x=72==> 3x=72==> x=72/3=24
5. Լուծել շարժման վերաբերյալ խնդիրը։ (3 միավոր)
Երկու քաղաքների միջև հեռավորությունը 240 կմ է։ Երկու մեքենաներ միաժամանակ շարժվեցին իրար ընդառաջ։ Առաջին մեքենայի արագությունը 50 կմ/ժ է, իսկ երկրորդինը՝ 70 կմ/ժ։
Քանի՞ ժամ անց նրանք կհանդիպեն։
t=240/70+50=240/120=2. Պատ.` 2 ժամում:
6. Լուծել աշխատանքի վերաբերյալ խնդիրը։ (4 միավոր)
Առաջին բանվորը աշխատանքը կարող է կատարել 12 օրում, իսկ երկրորդը՝ 18 օրում։Քանի՞ օրում նրանք միասին կկատարեն ամբողջ աշխատանքը, եթե աշխատեն նույն արտադրողականությամբ։
Արաջին բանվորի աշխատանքի մասը օրական ` 1\12 իսկ երկրորդ բանվորի մասը `1\18 ==> միասին աշխատանքը `1\12+1\18= 5\36 ==> ամբողջ աշխատանքը միասին կատարելու ժամանակը 1: 5\36 =36\5 ≈ 7.2 օր

՝ անընդհատ կաճի (մեծանա)
Ֆերմենտի քանակը հաստատուն է, իսկ սուբստրատի կոնցենտրացիան՝ մեծանում։ Քանի դեռ ակտիվ կենտրոնները զբաղված չեն, ավելի շատ սուբստրատ նշանակում է ավելի շատ ֆերմենտ-սուբստրատ կոմպլեքսներ և ավելի արագ ռեակցիա։
Սահմանափակող գործոնը ֆերմենտի քանակն է. երբ բոլոր ակտիվ կենտրոնները լցվեն, արագությունը կհասնի առավելագույնի և այլևս չի աճի։ Բայց քանի որ ֆերմենտի քանակը «մնա անփոփոխ», իսկ սուբստրատն ավելանում է, արագության աճը տեղի է ունենում մինչև այդ սահմանը։


ա)2п*180/п=260
բ)-п*180/п=-180
գ)п/5*180/п=36
դ)3п/5*180/п=108
ե)-7п/12*180/п=-105
զ)-п/36*180\п=-5
է)12.5п*180/п=2250
ը)-6.25п*180/п=1125
71)ա) եռանկյան անկյուններն են 45՞, 45՞, 90՞==> 90՞=п/2 իսկ 45՞=п/4
բ)Հավասարակողմ եռանկյան բոլոր անկյունները հավասար են 60՞-ի ==> 60՞=п/3
գ)Ներքնաձգի կեսին հավասար էջի դիմացի անկյունը հավասար է 30՞-ի իսկ մյուս սուր անկյունը հավասար է 60-ի ==> 30՞=п/6, 60՞=п/3, 90՞=п/2
72)Որ անկյունն է մեծ a թե՞ B եթե`

ա)а=п/2=180/2=90 ==> a=п/2>B=85
բ)а=п/5=180/5=36 ==> B=40 > a=36
a=
За ваший матерей пожертвуем мы. Армянская героическая история ждет спасения.
В Карабахе должны были якобы пройти выборы. Союз якобы собирался выдвинуть кандидата. Мол, после выдвижения кандидатуры он отказался. Якобы политическая жизнь кипела в месте, еще более жалком, чем Армения… Что еще жалкое, чем Армения? Конечно, другая территория, управляемая Армянами… Как будто в Армении есть политическая жизнь, так еще оставалось показать, что она есть и в Карабахе. Как будто в Армении есть президент, так еще и в Карабахе.Даже не региональный губернатор, а президент. Еще и министр иностранных дел, который ездит в Ереван и обратно. Еще и министр сельского хозяйства для 60 сел. Ради двух грязеуносных бордюров и распиловки паркета министр промышленности, министр внутренних дел во главе численности работников Шенгавитской районной мельницы…Неужели наши историки, черт возьми, сыграли с нами злую шутку, и все было такой же ложью, как и сейчас?«Пишите, пишите, дед мой, брат мой и я сделали то-то и то-то… мы разрушили те города, мы убили тех людей, как мух…» — приказал, скажем, Мокац Сержик, и рассказчик, получив через Мокаца Мику семь зерен муки из зернохранилища Сержика, взял теленка из хлева Киохи, привязал его к своей двери и, запершись в монастыре хозяина на несколько лет, написал о том, что слышал, как очевидец.Или, например, Нарина из Варанда построила небольшую часовню в память о своем муже, упавшем со скалы, отдала ее четырем монахам, пристроила к часовне два акра земли для выпечки хлеба, двадцать тутовых деревьев и двух коров, чтобы хлеб кидать в мацун, поверх пить тутовую водку и день через день записывать жалобы, которые армяне ежедневно посылали с балкона своей персидской части иностранному правителю своей византийской части. Записывать их в виде письма или записки, в одном экземпляре и хранить рядом, для истории.Или, например, Аркадия из Киликии назвала местную администрацию крестоносцев Армянским королевством и поручила монаху, эмигрировавшему из Ани, написать для истории армянского народа, что…
Какая гарантия, что этого не произошло? В конце концов, ход событий последних 12 лет и их историография не так уж похожи друг на друга, как история двух разных народов или история разных периодов одного и того же народа. Что же доказывает, что древние армяне могли быть умнее современных армян?
Վանո Սիրադեղյանը (1946–2021) Հայաստանի անկախության առաջին տասնամյակի առանցքային, բայց և ամենահակասական գործիչներից էր՝ միաժամանակ գրող, լրագրող և քաղաքական գործիչ։
Նա ծնվել է 1946 թվականի նոյեմբերի 13-ին Տավուշի Նոյեմբերյանի շրջանի Կոթի (Շավարշավան) գյուղում, նրա իրական անունը Վանիկ էր: 1966–1969 թվականներին ծառայել է խորհրդային բանակում, 1974 թվականին ավարտել Երևանի պետական համալսարանը՝ որպես բանասեր։ Աշխատել է տարբեր պարբերականներում, իսկ 1982 թվականին դարձել է «Դրուժբա նարոդով» ամսագրի մրցանակակիր ։
Սիրադեղյանը հայտնի էր որպես արձակագիր և հրապարակախոս. նրա պատմվածքները լույս են տեսել նաև ռուսերեն թարգմանությամբ ։ Նրա գրական ժառանգության գնահատականները տարբեր են՝ ոմանք նրան համարում էին Հայաստանի լավագույն արձակագիրներից մեկը, մյուսները՝ հակասական հեղինակ ։
1988 թվականին անդամագրվել է «Ղարաբաղ» կոմիտեին և Հայոց համազգային շարժմանը՝ դառնալով Լևոն Տեր-Պետրոսյանի թիմի ակտիվ դերակատարներից մեկը ։ Նույն թվականի դեկտեմբերից մինչև 1989 թվականի մայիսը կոմիտեի այլ անդամների հետ բանտարկված է եղել Մոսկվայի Բուտիրկա բանտում ։ 1990–1991 թվականներին ղեկավարել է Հայաստանի անտառտնտեսության վարչությունը, 1991–1992 թվականներին եղել է նախագահի խորհրդական ներքին քաղաքականության և սոցիալական հարցերում ։
Պաշտոնները:
1992 թվականի փետրվարի 10-ից մինչև 1996 թվականի նոյեմբերի 8-ը եղել է Հայաստանի ներքին գործերի նախարար, այնուհետև՝ 1996–1998 թվականներին Երևանի քաղաքապետ ։ 1990–1992 և 1997–2000 թվականներին ղեկավարել է ՀՀՇ վարչությունը, իսկ 1999 թվականի մայիսի 30-ին կրկին ընտրվել է Ազգային ժողովի պատգամավոր թիվ 75 ընտրատարածքից ։
Հետաքրքիր փաստեր