Posted in Քիմիա 9, Դասեր

Հիմքեր

1. Գրիր հետևյալ հիդրօքսիդների բանաձևերը.

ա) նատրիումի հիդրօքսիդ

NaOH
բ) կալցիումի հիդրօքսիդ

CaOH
գ) երկաթ(III)-ի հիդրօքսիդ

Fe2(OH)3

2.Դասակարգիր՝ հիմք, թթու,աղ.

NaOH, HCl,KOH,Cu(OH)₂

Հիմք-NaOH, Cu(OH)₂, KOH

Թթու-HCl

Աղ չկա:

3. Նշիր՝ լուծելի, թե ոչ.

ա) NaOH-լուծելի
բ) Ba(OH)₂-լուծելի
գ) Fe(OH)₃-անլուծելի
դ) Al(OH)₃-անլուծելի

4. Գրիր ռեակցիաները.

ա) NaOH + HCl →NaCl+H2O
բ) Ca(OH)₂ + CO₂ →CO₂ →CaO3+H2O
գ) Fe(OH)₃ → Fe2O3+H2O (տաքացնելիս)
դ) Al(OH)₃ + HNO₃ →Al(NO3)3+3H2O

1.Ո՞ր նյութերն են կոչվում աղեր:

Աղերը դա այն նյութերն են, որոնք շատ առաջանում են հիմքերից և թթուներից:

Պատասխանիր՝ ո՞ր իոններից է կազմված և ինչպե՞ս է ստացվում։

Դրանք կազմված են մետաղական իոններից ու թթվային մնացորդից:

2. Ի՞նչ իոններից են կազմված հետևյալ աղերը դիսոցի՛ր։

ա) NaCl

Na+ Cl-
բ) CaCO₃

Ca+2 CO3-2
գ) CuSO₄

Cu+2 SO4-2
դ) KNO₃

K+ NO3 –

3. Գրի՛ր հետևյալ աղերի բանաձևերը ըստ անվանումների․

ա) Կալցիումի քլորիդ

CaCl2
բ) Նատրիումի սուլֆատ

Na2SO4

4 . Գրի՛ր, ինչ կստացվի, երբ  միմյանց հետ փոխազդեն

ա) H₂SO₄ + KOH → K2SO4+H2O
բ) CuO + 2HCl → CuCl2+H2O
գ) Na₂CO₃ + CaCl₂ → CaCO3+2NaCl

Posted in Գրականություն 9, Դասեր

Արվեստն ընդդեմ պատերազմի

Պատերազմը մարդկության պատմության ամենադաժան երևույթներից մեկն է, որը ոչնչացնում է քաղաքները, սպանում մարդկանց ու նրանց ստեղծած արժեքները։ Սակայն այդ քաոսի մեջ կա մի ուժ, որը կարողանում է հակասել վատ բաներին։ Այդ ուժը արվեստն է՝ երաժշտությունը, բանաստեղծությունները: Իսահակյանի «Անհաղթ խալիֆան» ստեղծագործությունը ցույց է տալիս, թե ինչպես արվեստը կարող է ազդել նույնիսկ իշխանավորի վրա։

Ստեղծագործության մեջ խալիֆան ներկայացվում է որպես անհաղթ, ամուր կամքով և ուժով լի իշխանավոր։ Նրա աշխարհը հիմնված է ուժի և պատերազմի վրա։ Սակայն անսպասելիորեն նրա իշխանության մեջ ներխուժում է մի ուրիշ ուժ՝ արվեստը։ Երբ նա լսում էերաժշտությունը, նրա մեջ արթնանում են զգացումներ, որոնք նախկինում նա անտեսում էր։ Երաժշտությունը կարողանում է դիպչել նրա սրտին այնպես, ինչպես ոչ մի բանակ չէր կարող։ Այստեղ պարզ է դառնում, որ մարդու հոգին ունի մի տարածք, որը չի ենթարկվում բռնությանը։ Արվեստը չի պարտադրում, չի սպառնում, բայց փոխում է։ Այն հաղթում է ոչ թե ուժով, այլ ներքին ազդեցությամբ։ Իսահակյանը ցույց է տալիս, որ արվեստը կարող է խաղաղեցնել նույնիսկ ամենադաժան բնավորությունը։

Այսպիսով` արվեստը, ի տարբերություն պատերազմի, ստեղծում է, ոչ թե քանդում։ Այն մարդուն վերադարձնում է իր հոգին, զգացմունքները և մարդկայինությունը։ «Անհաղթ խալիֆայում» արվեստը հաղթում է առանց կրակոցի, և դա ապացույց է, որ արվեստը կարող է ավելի ուժեղ լինել, քան պատերազմը։ Եվ վերջապես, ստեղծագործությունը մեզ հիշեցնում է, որ այնտեղ, որտեղ կա արվեստ, միշտ կա հույս խաղաղության համար։

Posted in Դասեր, Կենսաբխնություն 9

Միտոզ

1․Թեստ 1Ի՞նչ է միտոզը։
ա) Բջջի բաժանումը երկու դուստր բջիջների
բ) Սերմի աճը
գ) Սննդի սինթեզը
դ) Շնչառությունը

2․Միտոզի արդյունքում ստացվող բջիջները լինում են․
ա) Տարբեր գենետիկ կազմով
բ) Նույն գենետիկ կազմով
գ) Առանց միջուկի
դ) Առանց քրոմոսոմների

3․Միտոզը տեղի է ունենում․
ա) Սոմատիկ բջիջներում (մարմնի բջիջներ)
բ) Սեռական բջիջներում
գ) Միտոքոնդրիումներում
դ) Քլորոպլաստներում

4․Միտոզի հիմնական նշանակությունը․
ա) Էներգիայի առաջացում
բ) Աճ և վերականգնում
գ) Տեղաշարժ
դ) Սննդի մարսում

5․Միտոզի վերջում ձևավորվում են․
ա) Չորս բջիջ
բ) Երկու նույնական բջիջ
գ) Մի մեծ բջիջ
դ) Սերմաբջիջ

6․Միտոզի ընթացքում բջջի քրոմոսոմների թիվը․
ա) Կրկնվում է
բ) Պակասում է երկու անգամ
գ) Աճում է չորս անգամ
դ) Անհետանում է

7․Ո՞ր գործընթացն է հաջորդում միտոզին․
ա) Ցիտոկինեզ
բ) Ֆոտոսինթեզ
գ) Սերմնավորում
դ) Ֆերմենտացում

Posted in Դասեր

Անհատական նախագիծ թարգմանություն

Պարզապես չկա և չի կարող լինել համընդհանուր բաղադրատոմս՝ կյանքում ճիշտը, միակ ճշմարիտը և միակ ուղին ընտրելու համար, որը նախատեսված է ձեզ համար: Եվ վերջնական ընտրությունը միշտ մնում է մարդուց:

Այդ ընտրությունը մենք կատարում ենք դեռ մանկուց, երբ ընտրում ենք ընկերներ, սովորում ենք հարաբերություններ կառուցել հասակակիցների հետ և խաղում։ Սակայն մեր կյանքի ուղին ձևավորող ամենակարևոր որոշումների մեծ մասը դեռևս կայացվում է մեր երիտասարդության տարիներին։ Գիտնականները կարծում են, որ կյանքի երկրորդ տասնամյակի երկրորդ կեսը ամենակարևոր ժամանակահատվածն է։ Հենց այս ժամանակահատվածում է մարդը սովորաբար կայացնում կյանքի ամենակարևոր որոշումները՝ իր ամենամտերիմ ընկերների, իր հիմնական հետաքրքրությունների և իր մասնագիտության վերաբերյալ։

Ակնհայտ է, որ նման ընտրությունը պատասխանատու գործ է։ Այն չի կարելի անտեսել, այն չի կարելի հետաձգել։ Մի՛ սպասեք, որ հետագայում կուղղեք սխալը. ժամանակ շատ կա, ձեր ամբողջ կյանքը առջևում է։ Իհարկե, որոշ բաներ կարելի է շտկել և փոխել, բայց ոչ ամեն ինչ։ Եվ վատ որոշումները անպատիժ չեն մնա։ Ի վերջո, հաջողությունը գալիս է նրանց, ովքեր գիտեն, թե ինչ են ուզում, վճռական ընտրություններ են կատարում, հավատում են իրենց և համառորեն հասնում են իրենց նպատակներին։

Posted in Գրականություն 9, Դասեր

Բայ

17.11-21.11.2025

  1.  Առանձնացրո՛ւ դիմավոր և անդեմ ձևերով գրված բառերը։ 

Գրած, երգող, երազում եմ, եղել է, համբերենք, կխոսեմ, մտածել, հուզվելիս, երգում էինք, խաղա, վերցրո՛ւ, ընտրել, հասած, լողացող, վերցրել էինք։ 

անդեմ-, երգող, եղել է, մտածել, ընտրել, լողացող, հասած

Դիմավոր-գրած, համբերենք, երազում եմ, կխոսեմ, հուզվելիս, երգում էինք, խաղա, վորցրու, վեր ցրել էինք

  1. Յուրաքանչյուրի դիմաց գրի՛ր, թե որ դերբայն է։ 

Պարտված-հարակատար

Խմել-անորոշ

քանդակել-անորոշ

գրելու-անորոշ

կռվող-ենթակայական

հաղթող-ենթակայական

մտածող-ենթակայական

ընտրող-ենթակայական

աղացած-հարակատար

քնած-հարակակտար

թափված-հարակատար

կարդալիս-համակատար

աշխատելիս-համակատար

վազելիս-համակատար

  1. Գրել բայը խոնարհիր անկատար ներկա և անցյալ ժամանակաձևերով։ 
    • Գրում, գրել:
  2. Գրի՛ր և թվարկի՛ր բայի եղանակները։ 
    • Սահմանական, ըղձական, ենթադրական, հարկադրական, հրամայական
  3. Մտածել բայը խոնարհի՛ր վաղակատար ներկա և անցյալ ժամանակաձևերով։ 
    • Մտածված, մտածել
  4. Նստել բայը խոնարհի՛ր ապակատար ներկա և անցյալ ժամանակաձևերով։ 
    • Նստած, նստել
  5. Գրեցի, գրեցիր, գրեց ․ ո՞ր ժամանակաձևով է խոնարհված բառը, ինքդ կազմի՛ր տվյալ բայի հոգնակի թիվը։ 
    • Անցյալ, գրեցինք, գրեցիք, գրեցին:
  6. Տրված բայերը դարձրո՛ւ ենթադրական և հարկադրական եղանակով։ Ի՞նչ փոխեցիր։ 

Գրեմ , գրես գրի, գրենք, գրեք, գրեն։

Կարդայի, կարդայիր, կարդար, կարդայինք, կարդայիք, կարդային։ 

  1. Կազմի՛ր տրված բայերի հրամայական եղանակը՝ նշելով այս եղանակի առանձնահատկությունները։ 

Մտածել, խոսել, վազել, կարդալ, գրել, նստել, երգել, մաքրել, զգուշանալ։ 

Մտածիր, խոսիր, վազիր, կարդա, գրիր, նստիր, երգիր, մաքրիր, զգուշացիր:

  1. Կազմի՛ր ուտել բայի հարակատար դերբայը։
    • Կերած:

Սովորի՛ր անկանոն բայերը՝ ասել, ուտել, զարկել, բացել, բերել, գալ, լալ, տալ, անել, դնել, տանել, առնել, ելնել, տեսնել, թողնել, լինել, 

Անկանոն և պակասավոր բայեր՝ դառնալ, վեր կենալ, լվանալ, լվալ, հուսալ, ցանկալ, կենալ, եմ, գիտեմ, ունեմ, արժեմ, կամ։

Posted in Հանրահաշիվ 9, Դասեր

Հանրահաշիվ

Առաջադրանքներ․

1)Լուծե՛ք անհավասարումը.
ա) x2 + 4x + 6 > 0

x E R
բ) 3x2 + 8x + 22 ≥ 0

x E R
գ) — 2x2 + 4x — 10 < — 2

x E R
դ) x2 + 6x + 15 ≤ 5

Լուծում չունի
ե) x2 + 6x + 14 < 3x — 1

Լուծում չունի
զ) — 4x2 + 6x — 9 < 1 — x

x E R

2)Լուծե՛ք անհավասարումը.
ա) x2 — 8x + 16 ≥ 0

D=0

x1=x2=4

X E(-oo;oo)
բ) x2 — 7x + 10 ≥ 1 — x

D=0

x1=x2=3

(-oo;oo)
գ) 3x2 + 12x + 10 ≥- 2

D=0

x1=x2=-2

(-oo;oo)
դ) — 4x2 + 6x — 2 ≥ 2x — 1 , 

(-oo;oo)
ե) — x2 — 8x + 2 ≤ 27+ 2x

D=0

x1=x2=-5

(-oo;oo)
զ) (x + 7)2 > 2x + 13

3)Տրված է 3x2 + bx + 5 < 0 քառակուսային անհավասարումը։ Հայտնի է, որ b2 — 60 < 0։ Գտե՛ք անհավասարման լուծումների բազմությունը: 

4)Տրված է 4x2 + bx + 1 ≥ 0 քառակուսային անհավասարումը: Հայտնի է, որ b2 < 7։ Գտե՛ք անհավասարման լուծումների բազմությունը:

Posted in Գրականություն 9, Դասեր

Անհաղթ խալիֆան

1. Ինչպե՞ս էր Խալիֆան  վերաբերվում իշխանությանը։

Խալիֆան իշխանությանը թեթև էր վորաբերվում մտածելով, որ ամեն ինչ ինքնուրույն կկարգավորվի:

2.  Քո կարծիքով՝ ինչո՞ւ էր խալիֆան համոզված, որ երաժշտությունը պաշտպանում է իր պետությունը։

Խալիֆան կարծում էր, որ երաժշտությունը կարող է փրկել իր պետությունը, որովհետև նա կարծես կտրվել էր իրական կյանքից և ապրել էր իր երևակայական, հոգևոր աշխարհում։ Նրա համար այդ երևակայական աշխարհն էր իրականը։

3. Ինչպե՞ս է արտացոլվում իրատեսությունն ու երազախաբությունը ստեղծագործության մեջ։

4.Կարելի՞ է խալիֆային համարել դրական կերպար, թե ոչ։ Ինչո՞ւ։ 

Ըստ իս` այո, բայց ժողովրդի կարծիքով նա վատն էր` նրանց չպաշտպանելու համար:

5. Կարծիք հայտնիր խալիֆայի այս հրամանի վերաբերյալ՝ -Թո՛ղ ապրի ամեն մարդ, ինչպես ուզում է, միայն թե թողնի, որ ուրիշն էլ ապրի։ Արդյո՞ք հնարավոր է խաղաղ համակեցություն։ 

Իմ կարծիքով խալիֆայիհրամանը խելամիտ է: Եթե ամեն մարդ ապրի ինչպես ուզում է, բայց չխանգարի ուրիշներին, ապա կարելի է խաղաղ ապրել։ Այսինքն՝ մի փոքր հարգանք բոլորից, ու խնդիրներ չեն լինի։

6. Ըստ ձեզ՝ ո՞րն է հեղինակի ասելիքը։ 

Իմ կարծիքով հեղինակի ասելիքը այն է, որ մարդիկ կարող են խաղաղ ապրել միայն այն դեպքում, երբ հարգում են միմյանց ազատությունը, և իրար չեն հակասում: Մարդու մտադրությունը կարող է լինել տարբեր, բայց չպետք է խանգարի ուրիշի կյանքին։ Հենց փոխադարձ հարգանքն է իրահան խաղաղությունը:

7. Մեկնաբանե՛ք այս տողը՝ -Նվագեցե՛ք, մի՛ դադարեք. երբ դուք դադարեք, այն ժամանակ է, որ կնվաճվի իմ պետությունը… 

Այս տողը ցույց է տալիս, որ խալիֆան իր ուժն ու անվտանգությունը կապում էր երաժշտության հետ։ Նրան թվում էր, որ մինչ դեռ երաժշտությունը հնչում է, իր պետությանը վտանգ չի սպառնում, իսկ դադարի դեպքում խաղաղությունը կդադարվի երաժշտության հետ։