Posted in Ռուսերեն 8

Перевод с Армянского на Русский

Осиротевший ребенок, одетый в лохмотья, ютился под стенами богатого дома. Он прислонился спиной к стене богатого дома и протянул руку к людям. Весна только началась, близлежащие горы зеленели, а нежное весеннее солнце смотрело на всех добрыми глазами. Люди шли по тротуарам, и никто не смотрел, не хотел смотреть на бедного и осиротевшего ребенка. Когда солнце медленно скрылось за близлежащими зелеными горами, подул холодный ветер, и ребенок дрожал, чувствовал себя жалким и бездомным.
– Ой, красное солнышко, доброе солнышко, ты только грела меня, куда же ты теперь уходишь, оставив меня одну в этом холоде и темноте? У меня нет матери. У меня нет дома, куда мне идти, к кому мне идти… Возьми меня, возьми меня с собой, милое солнышко…
Ребенок плакал тихо-тихо, и слезы катились по его бледному лицу. И люди возвращались домой, и никто не слышал и не видел его, никто не хотел ни слышать, ни видеть его…
Солнце проскользнуло за другую сторону горы и скрылось.
– Доброе утро, я знаю, ты уехал к матери… Я знаю, твой дом за этой горой, я приду, я приду к тебе, сейчас, сейчас…
И бедное дитя, дрожа, держась за стены богатых домов, пошло, пошло, пошло из города. Он добрался до ближайшей горы. Подъем был трудным, камни и камни, мои ноги касались камней, было очень больно. но он продолжал подниматься, не обращая внимания.
Наступила темнота, и зеленая гора покрылась чернотой. Звезды мерцали на вершине горы, словно зовущие, ласковые лампы. Дул холодный, резкий ветер, завывая в долинах и на скалах. Иногда пролетали черные соловьи, выходя на охоту. Ребенок, бесстрашный и уравновешенный, поднимался все выше и выше. и вдруг он услышал лай собак, а немного позже из темноты послышался голос.
-Кто ты, куда идёшь?
-Я мальчик-путешественник, иду к солнцу, скажи мне, где находится дом солнца, далеко или близко?
Подошел человек с лампой в руке и сказал мягким голосом:
«Ты, должно быть, устал, хочешь есть и пить, пойдем ко мне. Как жестоки твои отец и мать, что оставили тебя на холоде и ветру в эту темную ночь!»
«У меня нет ни отца, ни матери, я сирота и беспомощный…»
«Пойдем, сынок, пойдем ко мне», — сказал добрый незнакомец и, взяв ребенка за руку, повел его домой.
Его дом представлял собой жалкую хижину. Вокруг очага сидели жена доброго человека и маленькие дети. На большом дворе рядом с его хижиной паслись овцы. Он был пастухом, горным пастухом.
«Дорогие дети, я привел вам брата. Пусть будет не три брата, а четыре. Рука, кормящая троих, прокормит и четверых. Любите друг друга». Подойди и поцелуй своего нового брата.
Первым делом жена пастуха обняла ребенка и поцеловала его горячо, как мать. Потом дети подошли и поцеловали его, как брата. Ребенок плакал от радости и снова плакал. Затем они сели за стол, счастливые и веселые. Мать постелила им постель и уложила всех спать рядом с собой. Ребенок очень устал. Он тут же закрыл глаза и крепко заснул.
Во сне ребенок счастливо улыбался, как будто он уже был рядом с солнцем, крепко обнимал его и лежал в его объятиях, теплый и счастливый. Вдруг он вскочил от радости и увидел, что вместо солнца он обнимает своих новых братьев и крепко держит за руку мать. И он увидел, что солнце было прямо в этом доме, что он был прямо в объятиях солнца…

Аветик Исаакян

Posted in Հանրահաշիվ 8, Դասեր

Հանրահաշիվ

1)Հաշվե՛ք հավասարման տարբերիչն ու որոշե՛ք հավասարման արմատների քանակը.

ա) x2 — 3x + 1 = 0

a=1  b=-3  c=1

D=-3²-(4•1•1)=9-4=5

2 արմատ
բ) x2 — 4x + 4 = 0

D=0

1արմատ
գ) 2×2 + 3x + 1 = 0

D=1

2 արմատ
դ) 3×2 + 5 = 0

D=-60

Լուծում չունի
ե) 2×2 — x + 1 = 0

D=1-8=-7  Լուծում չունի

2)Լուծե՛ք քառակուսային հավասարումը.

ա) 3y2 — 5y — 2 = 0

D=25-(4•3•(-2))=25+24=49

x1=5+7/6=2

x2=5-7/6=-2/6=-1/3
բ) 9z2 — 30z + 25 = 0

D=900-(4•9•25)=0

x1=30/18=15/9=5/3
գ) x2 — 8x + 16 = 0

D=64-(4•1•16)=0

x1=8/2=4
դ) y2 — 11y — 152 = 0

D=121-(1•4•(-152))=121+608=729

x1=11+27/2=19

x2=11-27/2=-16/2=-8


ե) — 7×2 + 5x = 0

x1=0

x2=5/7
զ) 7×2 — 13x — 20 = 0

D=169-(4•7•(-20))=169+560=729

x1=13+27/14=40/14=20/7

x2=13-27/14=-14/14=-1


3)Լուծե՛ք քառակուսային հավասարումը.

ա) 3×2 — 7x + 4 = 0

D=49-(4•3•4)=1

x1=-b+√D/2a=7+1/6=8/6=4/3

x2=-b-√D/2a=7-1/6=1


բ) 5y2 — 6y + 1 = 0

D=36-(4•5•1)=16

x1=-b+√D/2a=6+4/10=1

x2=-b-√D/2a=6-4/10=1/5


գ) x2 — 10x + 25 = 0

D=100-(4•1•25)=0

x1=10/1=10

x2=10/1=10
դ) 2y2 — 9y + 10 = 0

D=81-(4•2•10)=1

x1=9+1/4=5/2

x2=9-1/4=2
ե) 5a2 + 26a — 24 = 0

D=676-(4•5•(-24))=1156

x1=-26+34/10=8/10=4/5

x2=-26-34/10=-60/10=-6
զ) 16a2 — 40a + 25 = 0

D=1600-(4•16•25)=0

x1=40/22=20/11



4)Հաշվե՛ք հավասարման տարբերիչն ու որոշե՛ք հավասարման արմատների քանակը.

ա) 8×2 — 24x + 18 = 0

D=576-(4•8•18)=0

1 արմատ
բ) 9×2 + 6x + 1 = 0

D=36-(9•4•1)=0

1 արմատ
գ) x2 — 5x — 6 = 0

D=25-(4•1•(-6))=25+24=49

2 արմատ
դ) 3×2 — 2x — 2 = 0

D=4-(4•3•(-2))=4+24=28

2 արմատ
ե) 2×2 + 3x = 0

D=9-(4•2•0)=9

2 արմատ

5)Լուծե՛ք քառակուսային հավասարումը.
ա) x2 + 6x + 5 = 0

D=36-(4•1•5)=16

x1=6+4/2=5

x2=6-4/2=1
բ) y2 — 4y — 12 = 0

D=16-(4•1•(-12))=16+48=64

x1=4+8/2=6

x2=4-8/2=-2
գ) x2 + 7x — 18 = 0

D=49-(4•1•(-18))49+72=121

x1=-7+11/2=2

x2=-7-11/2=-9
դ) 4z2 + z — 3 = 0

D=1-(4•4•(-3))=49

x1=1+7/8=1

x2=1-7/8=-6/8=-3/4
ե) 6×2 — 5x + 7 = 0

D=25-(4•6•7)=25-168=-143

Լուծում չունի

Posted in Հայոց լեզու 8

Գործնական քերականություն

1.     Ընդգծի՛ր ձև պարագաները։

Սիմինդրի երկար տերևները թրերի նման քսվում էին իրար։

Քամին սկզբում քշեց թեթև, իսկ հետո գազանաբար պոկեց թույլ ամրացրած տանիքները:

Տարերքը կամաց-կամաց սեղմում էր իր չարագույժ օղակը:

Չոր խոտը շատ արագ ու հեշտ է վառվում անգամ փոքրիկ կայծից:

Դժվարությամբ է հարմարվում նոր վայրում:

Արահետը ոչ թե գնում էր դեպի գյուղը ուղիղ գծով, այլ շարունակ ծառերի մեջ գալարվելով:

 

Պատճառի պարագա

Ցույց է տալիս գործողության կատարման պատճառը։

Պատասխանում է ինչի՞ց, ի՞նչ պատճառով հարցին։

Արտահայտվում է գոյականի բացառական հոլովով, կապային կապակցություններով, դերբայական ձևերով՝ անորոշ դերբայի բացառական և գործիական հոլովներով։

2.     Գտի՛ր պատճառի պարագաները, ընդգծի՛ր։

Տիկինը սարսռաց սեփական մտքից։

Նրա դեմքը շիկնել էր թեթև հուզմունքից։

Վախից կուչ էր եկել սենյակի մի անկյունում։

Ապրուստի այլ միջոց չունենալով՝ ծերուկը սենյակը վարձով էր տալիս։

Շատ աշխատելուց նրա մկանները ամրացել էին։

Մենակություն բառից դողում է օդն իմ սենյակի։

Ընդգծի՛ր պայմանի պարագաները։

Քո մերժման դեպքում նրանք կհայտնվեն անելանելի դրության մեջ։

Մնացի տանը պարապելու պայմանով։

Բարձր գնահատական ստանալու դեպքում կարժանանաս ծնողներիդ գովքին։

Շուտ օգնության հասնելու դեպքում կավարտվեր այդ ամենը։

Նման դեպքում միշտ էլ հարցը վճռվում է հօգուտ մեծամասնության։

 

Նպատակի պարագա

Ցույց է տալիս գործողության կատարման նպատակը։

Արտահայտվում է առավելապես անորոշ դերբայի տրական հոլովով, ինչպես նաև  կապային կապակցություններով՝ համար, նպատակով, հանուն։

Պահանջում է ինչո՞ւ , ինչի՞ համար, ի՞նչ նպատակով հարցերը։

2.     Ընդգծի՛ր նպատակի պարագաները։

Աղջիկները գնացին աղբյուր՝ ջրի։

Շտապում էր՝ սեղմելու այդ մեծ բարեգործի ձեռքը։

 

Չափ ու քանակի պարագա

Ցույց է տալիս գործողության կատարման չափը , աստիճանը։

Պատասխանում է ինչքա՞ն , որքա՞ն հարցերին։

Արտահայտվում է թվական դերանուններով՝ այսքան, այդքան, այնքան, նույնքան, ․․․, մակբայներով՝ կրկին, նորից, բազմիցս, անընդհատ, բառակապակցություններով՝ տասն անգամ, կիսով չափ, այն աստիճան։

3.     Գտի՛ր չափ ու քանակի պարագաները։

Գրավիչ են դարձյալ քո աչքերը ջինջ։

Մայր ու որդի շատ երկար զբոսնեցին:

Փայտփորիկն անընդհատ կտցահարում էր ծառը:

Ոսկե շղթան արժեր հազար դոլար:

Փոքրիկը շատ էր սիրում պաղպաղակ և երբեք չէր հրաժարվում դրանից:

Այդ երեկո ծերունին բնավ չխոսեց:

 

Posted in Ռուսերեն 8

Перевод с Армянского на Русский

Аветик Исаакян: Это ничто-я.

В одном восточном городе, в жаркий летний полдень, на улице, в тени стены, лежал  дервиш. Среди всех  этих лохмотьий дервиш лежал на тротуаре, полузакрыв глаза. Мэр города, гордый и величественный, одетый богато и нарядно, медленно приближался, окруженный свитой. Люди на улице вставали, прижимались к стенам и склоняли головы, когда князь проходил мимо. Начальник свит, размахивая посохом, крикнул дервишу:

–Почему ты стоишь на тротуаре, переходя дорогу? Разве ты не видишь, кто идет? Вставай, никчемный.

–Я встану только перед тем, кто больше меня, — спокойно отвечает дервиш.

Мэр слышит ответ дервиша и, из любопытства, подходит к нему и спрашивает:

Разве я не более крупный человек, чем ты?

– Конечно нет! Выше вас ещё много уровней. Да или нет?

– Да.

Ты принц-мэр, я знаю. Кем ты станешь, если поднимешься на вершину?» спрашивает дервиш.

Губернатор В, — отвечает мэр.

-Затем?

– Затем, визирь.

– Затем?

– Вице-король.

– Затем?

– Это предел. Это выгодно для всех нас. Он величайший из всех.

А что, если бы ты стал выгодным?— спрашивает дервиш.

«Затем, ничего», — отвечает мэр.

«Это ничто — я. Уйди под мои ноги и иди своей дорогой», — отвечает он с тем же безразличием и закрывает свои несчастные глаза.

Posted in Գրականություն 8

Սպիտակ ձին

Դուրս բեր անհասկանալի բառերը, բացատրի՛ր բառարանի օգնությամբ:

Ունկ-ականջ

Կերկեր-կերկերի, [գոյական]
Սև փարփար

Բիբի-Գունավոր նկար, պատկեր:


Ինչպես ես հասկանում «քարի նման հոգսը ծանրացել էր նրա սրտին» և  «ծայրը ծայրին հասցնել» արտահայտությունները :

«Քարի նման հոգսը ծանրացել էր նրա սրտին» – շատ ծանր ու ճնշող հոգս։


«Ծայրը ծայրին հասցնել» – մեծ դժվարությամբ բոլոր ծախսերը հոգալ, մեծ դժվարությամբ ապրել ։

Posted in Գրականություն 8

Մթնձոր


1.Անծանոթ բառերը դուրս գրի՛ր, բառարանի օգնությամբ բացատրի՛ր:

Թավուտ–խիտ ու անանցանելի անտառ

Բրածո – հնագույն կենդանի կամ բույս, որի մնացորդը քարացել է ու պահպանվել է երկրաբանական շերտերում

Պախրայի հետք – վայրի կենդանու հետք (այստեղ՝ որսի ենթակա կենդանու)

Բերդանի – որսորդական հրացան

Կնուտ – կաշվից կամ լարից պատրաստված մտրակ

Ծոծրակ – գլխի հետևի մասը

Քաթա – այրված կամ մրոտված երես, անբնական գույն ունեցող դեմք

Միրհավ – փայտացած թռչուն, ապրում է անտառում



2․ Նկարագրի՛ր Մթնաձորի բնությունը, կենդանական աշխարհը: 

Մթնաձորը մի առանձին աշխարհ է։ Թվում է, թե այդ  մի մոռացած անկյուն է այն օրերից, երբ դեռ մարդկությում գոյություն չուներ, և դինոզավրները նույնքան ազատ էին զգում իրենց, ինչպես արջը մեր օրերում։ Գուցե այդպես է եղել աշխարհն այն ժամանակ, երբ քարածուխի հսկա շերտերն են գոյացել և շերտերի վրա պահել վաղուց անհետացած բույսերի ու սողունների հետքեր։

3․ Բնութագրի՛ր Պանինին, ի՞նչ էին պատմում նրա մասին, ինչպիսի՞ն էր նա իրականում:

Պանին անտառապահ է եղել և նրա մասին շատ պատմություններն էին պատմում: Նախկինում նա զինվորական է եղել, Վեց շուն ուներ, մեկը մյուսից կատաղած։ Շների հետ որսի էր գնում Մթնաձորի խորքերը։ Ձմռան լուսնյակ գիշերներին, երբ վախից ոչ ոք չէր մոտենում Մթնաձորին, Պանինի շներն անտառի բացատում արջի հետ էին կոխ կենում, կամ հալածում էին խրտնած պախրային։


4․ Ո՞վ կամ ի՞նչն է մեղավոր Ավու հետ պատահածի համար

Իմ կարծիքով  մեղավոր է հենց Ավին, ով կարող էր իրեն անիմաստ վնաս տալու տեղը փոխատուցեր Պանինի առաջարկած գումարը:

Posted in Հայոց լեզու 8

Գործնական քերականություն

1. Կետադրի՛ր:
Հույներր ծովերի աստված Պոսեյդոնին եզ էին գոհաբերում` որպես ջրային տարերքի հզորության խորհրդանիշ:


Քարակերտ ու կղմինդրածածկ փոքրիկ տունը՝ որպես շքեղ ապարանք, առանձնանում էր գյուղի խարխուլ տների մեջ:


Նկարահանող խցիկի մոտ անփույթ կանգնած էր Ջեկը` իբրև իր արժեքն իմացող անփոխարինելի օպերատոր:


Տուփից ուղիղ դեպի կինը դուրս թռավ թունավոր կանաչ օձը` իբրև դիպուկ նետված փետրագնդակ:


Իբրև սուրացող շնաձկանը կպած խխունջներ` կառչել էինք վազող կենդանուց:


Լեռների ու բլուրների մեծ մասը՝ որպես հրաբխային ժայթքման զավակներ, վեր են նետված ստորերկրյա հզոր ուժերի կողմից:

2. Հարցական դերանունները փոխարինի՛ր խնդիր (գործողության հետ առնչություն ունեցող առարկա) լրացումներով:


Մի ականատես նկարագրում էր տատիկի, վերքերը:


Բնության բոլոր ուժերը միասին անճանաչելիորեն փոխում են եղանակը:


Լավան մոտենում էր քաղաքին


Մի քանի օր անց որսորդներն են օգնության հասնում կենդանիներին:


Լեռները դղրդում էին եկրաշարժից:


ժայռի գագաթը միայն ինքնաթիռով կարելի է բարձրանալ

Posted in Հանրահաշիվ 8

Քառակուսային եռանդամ

1)Անվանեք քառակուսային եռանդամի a, b և c գործակիցները`

ա) 3x²+ 4x + 5  a=3 b=4 c=5

բ) 6×2+ x — 2   a=6  b=1 c=-2

գ) 2×2 — 5x — 7  a=2  b=-5 c=-7

դ) x2 — x + 7  a=1  b=-1  c=7

ե) — 5×2 + 3x — 1  a=-5  b=3  c=-1

զ) — x2 + x + 1  a=-1  b=1  c=1

2)Կազմեք քառակուսային եռանդամ տրված գործակիցներով`

ա) a = 3; b = 4; c = 5    3x²+4x+5

բ) a = 1; b = — 1; c = 2  x²-x+2

գ) a = 3; b = — 2; c = 6  3x²-2x+6

դ) a = — 1; b = 3; c = — 2  -x²+3x-2

3)Հաշվեք քառակուսային եռանդամի տարբերիչը`

ա) 2×2 + 5x + 3

D=25-24=1

բ) 2×2 — 5x + 3

D=25-24=1

գ) 2×2 + 5x — 3

D=25+24=49

դ) x2 + 2x + 1

D=4-4=0

ե) x2 — 4x + 5

D=-16-20=-4

զ) — 3×2 + 5x — 2

D=25-24=1

է) 2×2 + 5x — 3

D=25+24=49

ը) x2 + 6x + 9

D=36-36=0

թ) x2 + 2x + 2

D=4-8=-4