Category: Քիմիա 7

1. Անվանի՛ր 101 և 118 կարգաթիվ ունեցող տարրերը:

101-Md Մենդելեևում

118-Og Օգանեսոն

2.Ստորև բերված ո՞ր շարքում են միայն ոչ մետաղական տարրեր.

1) Li, Mg, P

3) N, S, Ar

2) Ca, C, Br

4) Fe, Cr, I

3•. Na2O

Գրե’ք, մոլեկուլը կազմող քիմիական տարրերի հարաբերական n ատոմային զանգվածները (Ar): 2.5 միավոր

Ar(Na)=23

Ar(O)=16

Հաշվե՛ք, այդ տարրերի մեկ ատոմի իրական զանգվածը (mo): 2.5 միավոր

Ar(O)=16

mo(Na)=23•1.66=3.818

mo(O)=16•1.66=2.65

Ar(Na)=23

Հաշվե՛ք, տվյալ նյութի հարաբերական մոլեկուլային զանգվածը(Mr):  2.5 միավոր

Mr(Na2O)=2 Ar(Na) +Ar(O)=2•23+16=

Հաշվե՛ք, նյութերի բաղադրության մեջ առկա տարրերի զանգվածային բաժինները: 2.5 միավոր

2.

MgS.
Li2S
BaS
K2S
Գրե’ք, մոլեկուլը կազմող քիմիական տարրերի հարաբերական ատոմային զանգվածները(Ar): Հաշվե՛ք, այդ տ FFSարրերի մեկ ատոմի իրական զանգվածը (mo):

Ar(Mg)=24

Ar(S)=32

Mr(Mg)=24•1.66=3.984

Mr(S)=32•1.66=5.312

2 Ar(Li)=2•7=14

Ar(S)=32

Mr(Li)=14•1.66=2.324

Mr(S)=32•1,66=5,312

Ar(Ba)=137

Ar(S)=32

Mr(Ba)=137•1.66=22.742

Mr(S)=32•1.66=5.312

Ar(K)=39

Ar(S)=32

Mr(K)=2•39•1.66=12.948

Mr(S)=32•1.66=5.312

Հաշվե՛ք, տվյալ նյութի հարաբերականմոլեկուլային զանգվածը(Mr):

Mr(MgS)=Ar(Mg)+Ar(S)=24+32=56

Mr(Li2S)=2•Ar(Li)+Ar(S)=2•7+32=46

Mr(BaS)=Ar(Ba)+Ar(S)=137+32=159

Mr(K2S)=2•Ar(K)+Ar(S)=2•39+32=110

Հաշվե՛ք, նյութերի բաղադրության մեջառկա տարրերի զանգվածայինբաժինները:

w=Ar(Mg)•12/Mr(Mg)=24/56= 0.42

w=Ar(S)•16/Mr(S)=32•16/5.312=96.39

w=Ar(Li)•16/Mr(Li)=14•16/46=4.87

w=Ar(S)•16/Mr(S)=32•16/5.312=96.39

w=Ar(Ba)•16/Mr(Ba)=137•16/159=13.79

w=Ar(S)•16/Mr(S)=32•16/5.312=96.39

w=Ar(K)•16/Mr(K)=39•16/110=5.68

w=Ar(S)•16/Mr(S)=32•16/5.312=96.39

Նախագծի մասնակիցներ` 7 դասարանի սովորողներ

Նախագծի իրականացման ժամանակահատվածը ՝ Մարտ

Նպատակը ՝«Ձոն» ստուգատեսի ընթացքում ուսումնասիրել , բնագետ-քիմիկ Նոբելյան մրցանակակիր կանանց ցանկ:

Ընթացքը՝ Փնտրել, հավաքագրել տեղեկություն * քիմիայի բնագավառում իրենց իրականացրած գիտական գործունեության մասին

*ներկայացնել մրցանակակիրների կանանց ցանկը

1)Ֆրանսիացի Մարիա Կյուրի-ստացել է 1911թ` ռադիումի և պոլոնիումի հայտնաբերման համար

2)Ֆրանսիացի Իրեն Կյուրի-ստացել է 1935թ` նոր ռադիոակտիվ տարրերի սինթեզման համար

3)միացյալ թագավորությունից Դորոտի Կրոուֆուտ-հոջքին-ստացել է 1964թ` կենսաքիմիական կարևոր նյութերի կառուցվածքում ռենտգենյան մեթոդների կիրառության համաը

4)Իսրայելցի Ադա Յոնաթ 2009թ` ռիբոսոմի կառուցվացքի և գործառույթների ուսումնասիրության համար

* փորձիր ասել, ո՞ր գիտական նվաճումը քեզ ավելի հետաքրքրեց

1) Մարիա Կյուրիի հայտնագործությունը

.Հաշվե՛ք նյութերի հարաբերական մոլեկուլային զանգվածները(Mr):

Н2О, Al2O3, С6Н6, Na2SO4, С12Н22О11

Mr(H2O)=2 Ar(H)+Ar(O)=2+16=18

Mr(A12O3)=2 Ar(Al)+3 Ar(O)=54+48=102

Mr(C6H6)=6 Ar(C)+6 Ar(H)=72+6=78

Mr(Na2SO4)=2 Ar(Na)+Ar(S)+4 Ar(O)=46+32+64=142

Mr(C12H22O11)=12 Ar(C)+22 Ar(H)+11 Ar(O)=144+22+176=242

2. Հաշվե՛ք նյութերի բաղադրության մեջ առկա տարրերի զանգվածային բաժինը:

CO, Al2O3, SO3,

w=Ar•a\Mr

Mr=Ar(C)+Ar(O)=12+16=28

w=Ar•a\Mr

Mr=2 Ar(Al)+3 Ar(O)=54+48=112

w=Ar•a/Mr

Mr=Ar(S)+3 Ar(O)=32+48=80

1.Հաշվե՛ք նյութերի հարաբերական մոլեկուլային զանգվածները(Mr):

Նատրիումի նիտրատ NaNO3

w=Ar•a/Mr

Mr(NaNO3)=Ar(Na)+Ar(N)+Ar(O)•3=23+14+16•3=23+14+48=85

Mr=85

w(Na)=23/85=0,27=27%

w(N)=14/85=0,16=16%

w(O)=48/85=0,56=56%

Կալցիումի կարբոնատ CaCO3

Mr=Ar(Ca)+Ar(C)+Ar(O)•3=40+12+48=100

w(Ca)=40/100=0,4=40

w(C)12/100=0,4=40

w(O)=48/100=0,48=48

2. Գրե՛ք նյութի քիմիական բանաձևը, եթե հայտնի է, որ դրա բաղադրության մեջ առկա են կալցիումի մեկ, ածխածնի մեկ և թթվածնի երեք ատոմ:

CaCO3

3. Հաշվե՛ք CO2-ի բաղադրության մեջ առկա ածխածին տարրերի զանգվածային բաժինը: (օգտվելով հետևյալ բանաձևից)

w=Ar•a/Mr

Mr=(CO2)=Ar(C)+Ar(O)•2=12+16•2=12+32=44

w(C)=12/44=0,27=27%

Հարաբերական մոլեկուլային զանգված:

Նյութի մոլեկուլի, ինչպես և ատոմի իրական զանգվածը շատ փոքր է: Այդ իսկ պատճառով ըն դունվել է հարաբերական մոլեկուլային զանգված հասկացությունը: Հարաբերական մոլեկուլային զանգվածը ցույց է տալիս, տվյալ նյութի մեկ մոլեկուլի զանգվածը :

Հարաբերական մոլեկուլային զանգված նշանակում են Mr-ով: Հարաբերական մոլեկուլային զանգվածը չափողականություն չունի (հարաբերական թիվ է):

Հաշվում ենք հետևյալ ձև.
Mr(H2)= 2Ar(H)=2*1=2

Mr(H2O)=2Ar(H)+Ar(O)=2+16=18.:

Հարց.

Փորձ-նախագիծ

Հաշվե՛ք P2O5, SO3 նյութերի հարաբերական մոլեկուլային զանգվածները:

31•2+16•5=142

32+16•3=112

Տնային

Գրի՛ր երկաթ, սիլիցիում տարրերի հարաբերական ատոմային զանգվածները(Ar) և հաշվի՛ր երկաթ, սիլիցիում տարրերի մեկ ատոմի իրական զանգվածը (m0):

Аr(Fe)=56

Ar(Si)=28

m0(Fe)=Ar(Fe)•1,66=92,96-²⁶

m0(Si)=Ar(Si)•1,66-²⁷=46,48-²⁶

Գրի՛ր նյութի քիմիական բանաձևը, եթե հայտնի է, որ դրանց բաղադրության մեջ առկա են. ա) կալիումի երկու ատոմ և ծծմբի մեկ ատոմ,թթվածնի չորս ատոմ:

K2 SO4

աշխատանքի նպատակը փորձի միւոցով հասկանալ նյութի խտությունը։ Անրհաժեշտ սարքեր և նյութեր կշերք, կշրաքարերի հավաքածու տարբեր ծավալներով նույն նյութից պատրաստված կանոնավոր մարմիններ և քանոն

շղատանքի ընթացքը քանոնի միջոցով որոշեցի յուրաքանցհուր մարմնի ծավալը նշանակեցի նրանց ծավալները V1, V2, V3 այն որոշելու համար չապեցի երկարությունը, լայնությունը, հաստությունը մարմնի ծավալը

V-ն հավասար է axbxc մարմնների զանգվածը որոշեցի կշեռքի և կշռաքարերի միջոցով։ Որից հետո յուրաքանցհուր մարմնի զանգվածը բաժանեցի համապատասղան ծավալին

առային մարմին

a1=2,8,

b1=1,8,

c1=0,9