Ուրվագծային քարտեզի վրա նշել հարավ-արևմտյան Ասիայի երկրները և այդ երկրների ափերը ողողող ջրային ավազանները:
Ինչպիսին է Հարավ-արևմտյան Ասիայի աշխարհագրական դիրքը
Հարավարևմտյան Ասիան շրջապատված է Միջերկրական, Արաբական, Կարմիր, Սև և Կասպից ծովերով, ինչպես նաև Ադենի, Օմանի և Պարսից ծոցերով։ Այն ներառում է Փոքրասիական և Արաբական թերակղզիները, Հայկական լեռնաշխարհը և Իրանական բարձրավանդակը։ Պատմաաշխարհագրական առումով այս տարածաշրջանին դասվում են նաև Կովկասի պետությունները։ Այստեղ է գտնվում նաև հայ ժողովրդի բնօրանը՝ Հայաստանը։
Որոնք են հարավ-արևմտյան Ասիայի տնտեսական զարգացման խոչընդոտներն ու խթանիչները
Հարավարևմտյան Ասիայի զարգացման նախադրյալներն են հարուստ բնական ռեսուրսները, ջրային ավազանները և բարենպաստ աշխարհագրական դիրքը։ Սակայն տարածաշրջանի առաջընթացին խոչընդոտում են շարունակական կոնֆլիկտները և որոշ չափով կլիմայական պայմանները։ Ինչով է պայմանավորված հարավ-արևմտյան Ասիայի մի շարք երկրներում տղամարդկանց մեծ թիվը
Տարածաշրջանի բնակչության սեռային կազմում գերակշռում են տղամարդիկ, բացառությամբ Հարավային Կովկասի երեք երկրների՝ Հայաստանի, Վրաստանի և Ադրբեջանի։ Տղամարդկանց գերակշռությունը նկատելի է ոչ միայն Հարավարևմտյան Ասիայում, այլև ամբողջ աշխարհում, հատկապես Քաթարում, Քուվեյթում և ԱՄԷ-ում։ Ինչ դեր ունի հարավ-արևմտյան Ասիան ամողջ աշխարհում
Հարավարևմտյան Ասիան արտահանում է նավթ, գազ, օգտակար հանածոներ, բուսաբուծական և անասնապահական արտադրանք, գործվածքներ և տնային արտադրանք։ Այն ունի լայն տնտեսական կապեր այլ երկրների հետ։ Տարածաշրջանը հարուստ է նավթով, գազով և ջրային ավազաններով, ինչը նրան կարևոր դեր է տալիս համաշխարհային տնտեսությունում։
Մայրս այս պտուղները սիրում է: Նշանաբառը բոլորը գիտեն: Պարտեզում գեղեցիկ վարդ էր բացվել: Ես վաղուց փնտրում էի այս իրը: Մի քանի երեխաներ խաղում էին բակում: Ջրաղացը հին օրերի երգն էր երգում: Կաթի ամբողջ սերը պահել էր միջնեկ որդուն:
3. Եռանկյանը ներգծված է շրջանագիծ: Հաշվիր <COA, <AOB, <COB եթե ∢OMN=32° և ∢ONL=37°
4.Ներգծյալ շրջանագծի շոշափման կետում հավասարասրուն եռանկյան սրունքը տրոհվում է 3սմ և 4սմ երկարությամբ հատվածների՝ հաշված հիմքից։ Գտեք այդ եռանկյան պարագիծը։
5.Գտեք 6 սմ և 8 սմ էջերով և 10 սմ ներքնաձիգով ուղղանկյուն եռանկյանը ներգծած շրջանագծի շառավիղը։
I. Այն էներգիան, որով մարմինը օժտված է իր շարժման հետևանքով անվանվում է կինետիկ էներգիա։
Պատ՝․ 1
II. Սեղմված զսպանակի էներգիան պոտենցիալ էներգիայի օրինակ է։
Պատ՝․ 2
III. Գիրքը դրված է սեղանին։ Հատակի նկատմամբ այն օժտված է պոտենցիալ էներգիայով։
Պատ՝․ 2
IV. Բրատսկի ՀԷԿ-ում ամբարտակից առաջ և նրանից հետո ջրի մակարդակների տարբերությունը 100մ է։ Ի՞նչ էներգիայով է օժտված ամբարտակում գտնվող ջուրը։
h1-h2=100մ։
Ամբարտակում գտնվող ջուրը օժտված է պոտենցիալ էներգիայով։
Պատ՝ 2 պոտենցիալ
V. Հաշվեք ի՞նչ էներգիայով է օժտված ամբարտակում ջրի մակերևույթին մոտ գտնվող յուրաքանչյուր խորանարդ մետր ջուրը․
h=100մ
g=9,8Ն/կգ
——————
E=?
E=hg=100•9,8=980կՋ
Պատ՝․ 4, 980 կՋ
VI. Ընտրեք հարցի առավել ճշգրիտ պատասխանը։
Պատ՝․ 3 պոտենցիալ և կինետիկ
VII. Ընտրեք հարցի առավել ճշգրիտ պատասխանը։
Ինչի՞ց է կախված մարմնի կինետիկ էներգիան․
Մարմնի կինետիկ էներգիան կախբած է մարմնի զանգվածից և շարժման արագությունից։
Պատ՝․ 3 մարմնի զանգվածից և նրա շարժման արագությունից
VIII. Միատեսակ չափսերով կապարե և փայտե գնդերը գետնին ընկնելու պահին ունին նույն արագությունները։ Այդ պահին նրանք օժտվա՞ծ էին արդյոք նույն էներգիաներով։
Պատ՝․ 1 ավելի մեծ էներգիա ուներ կապարե գունդը
IX. Հավասար զանգվածներով Ա և Բ չորսուները դրված են տարբեր բարձրություններ ունեցող թեք հարթությունների վրա։ Նու՞յնն են արդյոք թեք հարթությունների հիմքերի նկատմամբ չորսուների ունեցած էներգիաները։
Պատ՝․ 1 Ա չորսուի էներգիան ավելի մեծ է, քան Բ չորսուի էներգիան
X. Մարմնի անկման ժամանակ պոտենցիալ էներգիան փոխակերպվում է կինետիկի։
Պատ՝․ 1
2 տարբերակ
I. Այն էներգիան, որը որոշվում է փոխազդող մարմինների կամ միևնույն մարմնի մասերի փոխադարձ դիրքով, կոչվում է պոտենցիալ էներգիա։
Պատ՝․ 2
II. Ճանապարհով շարժվող ավտոմեքենան իր շարժման հետևանքով օժտված է կինետիկ էներգիայով։
Պատ՝․ 1
III. Քամուց թեքված ծառի ճյուղը օժտված է պոտենցիալ էներգիայով։
Պատ՝. 2
IV. Ի՞նչ միավորներով են չափում էներգիան։
Պատ՝․ 2 /Ջ,կՋ/
V. 250կգ զանգված ունեցող ցցահար մուրճը ցցի նկատմամբ բարձրացված է 5մ բարձրության վրա։ Ի՞նչ էներգիայով է օժտված ցցահար մուրճը ցցի նկատմամբ։
Ցցահար մուրճը ցցի նկատմամբ օժտված է կինետիկ էներգիայով։
Պատ՝․ 2 /կինետիկ/
VI.
m=250կգ
h=5մ
g=9,8 Ն/կգ
_________
E/Ջ/=?
E=mgh=250կգ•5մ•9,8Ն/կգ=12250 Ջ
Պատ՝․ 2
VII. Ի՞նչ էներգիայով է օժտված ցցահար մուրճը անկման ժամանակ․
Պատ՝․ 3 /պոտենցիալ և կինետիկ/
VIII. Կապարե և փայտե՝ նույն չափսեր ունեցող երկու գնդեր բարձրացված են նույն բարձրության վրա։ Արդյո՞ք նրանք ունեն նույն էներգիաները․
Պատ՝․ 1 ավելի մեծ էներգիայով օժտված է կապարե գունդը, քանի որ նրա զանգվածը մեծ է
IX. Ընտրիր առավել լրիվ պատասխանի համարը։
Ա և Բ հավասար զանգվածներով ինքնաթիռներով թռչում են նույն արագությամբ, բայց Ա-ն ավելի մեծ բարձրության վրա, քան Բ-ն։ Հավասա՞ր են արդյոք ինքնաիթռների կինետիկ էներգիաները․
Պատ՝․ 3 /ինքնաթիռների կինետիկ էներգիաները հավասար են, քանի որ նրանք ունեն նույն զանգվածը և նույն արագությունները/
X. Այդ սարքում բեռի պոտենցիալ էներգիան փոխակերպվում է սայլակի կինետիկ էներգիայի։
Պատ՝․ 1 /Պոտենցիալ, կինետիկ/
3 տարբերակ
I. Ի՞նչ տեսակի էներգիայով է օժտված ձգված կամ սեղմված զսպանակը․
Սեղմված զսպանակը օժտված է պոտենցիալ էներգիայով։
Պատ՝․ 2 պոտենցիալ
II. Ընկնող քարը գետնին հարվածելու պահին օժտված է կինետիկ էներգիայով։
Պատ՝․ 1 կինետիկ/
III. Լարված ժամացույցի զսպանակը օժտված է պոտենցիալ էներգիայով։
Պատ՝․ 2 պոտենցիալ
IV. Վոլգա-Դոն ջրանցքի ամենաբարձր տեղամասում ջրի մակերևույթը 44մ-ով բարձր է Դոն գետի մակարդակից։ Ի՞նչ էներգիայով է օժտված ջուրը ջրանցքում՝ գետի ջրի մակարդակի նկատմամբ․
Ջրանցքում ջուրը՝ գետի ջրի մակարդակի նկատմամբ օժտված է պոտենցիալ էներգիայով։
Պատ՝․ 2 /պոտենցիալ/
V. Հաշվեք այն էներգիան, որով օժտված է նախորդ խնդրում նշված բարձրության վրա գտնվող 1մ3 ծավալով ջուրը․
h=44մ
g=9,8Ն/կջ
—————
E=?
E=hg=44•9,8=431կՋ
Պատ՝․ 1 /=431 կՋ/
VI. Երկրի նկատմամբ ի՞նչ տեսակի էներգիայով է օժտված թռչող ինքնաթիռը։ Ընտրիր առավել լրիվ պատասխանը։
Թռչող ինքնաթիռը Երկրի նկատմամբ օժտված է պոտենցիալ և կինետիկ էներգիաներով։
Պատ՝․ 3 /պոտենցիալ և կինետիկ/
VII. Ինչի՞ց է կախված Երկրի մակերևույթի նկատմամբ բարձրացված մարմնի պոտենցիալ էներգիան․ Ընտրիր առավել լրիվ պատասխանը։
Երկրի մակերևույթի նկատմամբ բարձրացված մարմնի պոտենցիալ էներգիան կախված է մարմնի՝ Երկրի մակերևույթից ունեցած բարձրության և զանգվածից։
Պատ՝․ 2 /մարմնի՝ Երկրի մակերևույթից ունեցած բարձրությունից և զանգվածից/
VIII. Ի՞նչ պայմանների դեպքում երկու միևնույն զանգվածով մարմինները կարող են ունենալ հավասար կինետիկ էներգիաներ․
Երկու միևնույն զանգվածով մարմինները կարող են ունենալ հավասար կինետիկ էներգիաներ, եթե շարժման արագությունները հավասար են։
Պատ՝․ 1 /շարժման արագությունները հավասար են/
IX. Երկրի մակերևույթի նկատմամբ նու՞յն պոտենցիալ էներգիայով են օժտված մարմինները․
Պատ՝․ 2 /Ա մարմինը ունի ավելի փոքր էներգիա, քան Բ մարմինը/
X. Երբ քամու ազդեցությամբ ծառի ճյուղը կորանում է, օդի կինետիկ էներգիան փոխակերպվում է ճյուղի պոտենցիալ էներգիայի։
Պատ՝․ 2 /կինետիկ, պոտենցիալ/
4 տարբերակ
I. Օդի ո՞ր էներգիան է օգտագործվում հողմաէլեկտրակայաններում․
Հողմաէլեկտրակայաններում օգտագործվում է օդի կինետիկ էներգիան։
Պատ՝․ 1 /կինետիկ/
II. Բալոնում սեղմված գազը օժտված է պոտենցիալ էներգիայով։
Պատ՝․ 2 /պոտենցիալ/
III. Ո՞ր էներգիայի հաշվին են շարժվում ձեռքի մեխանիկական ժամացույցի սլաքները․
Ձեռքի մեխանիկական ժամացույցի սլաքները շարժվում են զսպանակի պոտենցիալ էներգիայի հաշվին
Պատ՝․ 2 /զսպանակի պոտենցիալ էներգիայով/
IV. 2500 կգ զանգվածով մուրճը բարձացված է 1,5 մ բարձրության վրա։ Ի”նչ տեսակի էներգիայով է օժտված բարձրացված մուրճը․
Մուրճը օժտված է պոտենցիալ էներգիայով
Պատ՝․ 2 /պոտենցիալ/
V. Օգտվելով նախորդ խնդրի պայմաններից՝ հաշվեք բարձրացված մուրճը էներգիան․
m=2500կգ
h=1,5մ
g=9,8Ն/կգ
_______
Eպ(Ջ)=?
Eպ=mgh=2500կգ•1,5մ•9,8Ն/կգ=36750 Ջ
Պատ՝․ 3
VI. Ընկնելու ժամանակ մուրճը ի՞նչ էներգիայով է օժտված։ Ընտրիր առավել լրիվ պատասխանը։
Ընկնելու ժամանակ մուրճը օժտված է կինետիկ և պոտենցիալ էներգիաներով։
Պատ՝․ 3 /կինետիկ և պոտենցիալ/
VII. Փոխվու՞մ է արդյոք մարմնի էներգիան, երբ այն կատարում է աշխատանք․
Մարմնի էներգիան նվազում է, երբ այն կատարում է աշխատանք։
Պատ՝․ 3 /նվազում է/
VIII. Ի՞նչ պայմանի դեպքում նույն արագությամբ շարժվող երկու մարմիններ կունենան հավասար կինետիկ էներգիաներ․
Նույն արագությամբ շարժվող երկու մարմինները կունենան հավասար կինետիկ էներգիաներ, եթե մարմինների զանգվածները հավասար են։
Պատ՝․ 2 մարմինների զանգվածները հավասար են
IX. Հավասա՞ր են արդյոք միանման աղյուսների՝ Երկրի նկատմամբ ունեցած պոտենցիալ էներգիաները․
Պատ՝․ 2 Բ-ն ունի ավելի մեծ էներգիա
X. Երբ սահնակը սահում է սարից, ապա պոտենցիալ էներգիան փոխակերպվում է կինետիկ էներգիայի․