Posted in Հայոց լեզու 8

Գործնական քերականություն

Աշխատանք դասարանում 

Տրված նախադասությունների ընդգծված անդամները համեմատի՛ր. Բ խմբի լրացումներն ինչո՞վ են տարբերվում Ա խմբի որոշիչներից: Փորձի՛ր բացատրել, թե ինչո՛ւ են դրանք բացահայտիչ կոչվում:Ա. Մեծ գիտնական Նյուտոնը քիչ աշակերտներ է ունեցել:
 Բ. Նյուտոնը` մեծ գիտնականը, քիչ աշակերտներ է ունեցել:

Ա շարքում որոշիչ են իսկ Բ շարքում բացահայիչներ։

Ա. Մի օր նրա դուռը թակեց նախկին ծովագնաց էդմունդ Հալեյը:

Բ. Մի օր նրա դուռը թակեց էդմունդ Հալեյր` նախկին ծովագնացը:Ա. «Թագավորական աստղագետ» Հալեյը հիմնականում պարզեց գիսավորների շարժման գաղտնիքները:
Բ.Հալեյը` «Թագավորական աստղագետը», հիմնականում պարզեց գիսավորների շարժման գաղտնիքները:

Բացահայտիչ Նախադասության՝ առարկա ցույց տվող անդամի ով կամ ինչ լինելը արտահայտող լրացումը կոչվում է բացահայտիչ: Նախադասության այն անդամը, որն ունի բացահայտիչ, կոչվում է բացահայտյալ:

 1.    Գտիր բացահայտիչ- բացահայտյալները և կետադրի՛ր:

Արփինեն՝ ընկերուհիս, դասի չէր եկել:

Արամը՝ որպես օրինակելի սովորող, ստացավ մրցանակ:Սարերում՝ վրանների տակ, ապրում են հովիվները:

Բացահայտիչը լինում է երեք տեսակ՝ բուն, մասնական, մասնավորող պարագայական:Բուն բացահայտիչ Բուն բացահայտիչը բացահայտում է լրացյալի ով կամ ինչ լինելը և պահանջում է նույն հարցը:1.Առաջին առաջադրանքի մեջ ո՞ր նախադասությնում է առկա բուն բացահայտիչ:2. 

   2. Կետադրի՛ր նախադասությունները.Ա. Խալդ աստծո զորությամբ ես՝ Տուշպա մայրաքաղաքի և համայն Բիայնայի,  տիրակալս մեծն Մենուայի որդին, ասում եմ:Բ. Իր ապրած կյանքի ընթացքում նա տեսել էր ամեն ինչ՝ սեր, ատելություն, խաբեություն, քծնանք :Գ. Նա սև մազերով ու գունատ դեմքով  մի գեղեցիկ տղա էր՝ պահապանի ավագ որդին:

Բացահայտիչի կետադրությունը:Բացահայտիչից հետո չի դրվում ստորակետ հետևյալ դեպքերում .Ա. Եթե բացահայտիչը դրված է սեռական հոլովով: Օրինակ՝ Դպրոցի պահակի՝ ծեր Մամիկոնի հոգում թաքուն մի վախ կար:Բ. Եթե բացահայտիչին հաջորդում է կապ . օրինակ՝ Վերգինեի՝ կրտսեր մորաքրոջս մոտ ինձ վատ էի զգում:Գ. Եթե բացհայտիչից հետո դրվում է եմ, ես է… օժ.  բայը կամ հագույցը. Օրինակ՝  Սայաթ-Նովան՝ մեծ գուսանն էր ժողովրդի միակ ուրախությունը:Դ. Եթե բացահայտիչից հետո ընկնում է էլ շաղկապը. Օրինակ՝ Արամը՝ ընկերս էլ մասնակցեց այդ միջոցառմանը:

3. Կազմիր բուն բացահայտիչով նախադասություններ՝ իբրև բացահայտյալ օգտագործելով բոլորը, Գյումրի, հարևանուհի բառերը: 

Posted in Աշխարհագրություն 8

Արևելյան ասիա

Ի՞նչ առանձնահատկություններ ունի Արևելյան Ասիա տարածաշրջանը:

Արևելյան Ասիայում ժամանակ առ ժամանակ տեղի են ունենում ցունամիներ, պայթյուններ, երկրաշարժներ, տայֆուններ: Արևելյան Ասիայի տարածաշրջանն առանձնանում է, իր մեծ տարածքներով, որը կազմում է Ասիա աշխարհամասին 1/4 մասը, նաև իր բնակչությամբ, որը կազմում է երկրագնդի բնակչության` 1/5 մաս։ Արևելյան Ասիան առավել հարուստ տարածաշրջաններից մեկն է, այն առավել հարուստ է՝ քարածխի, երկաթի, մանգանի, նավթի, անագի, ալյումինի, կապարի, ցինկի և ուրանի պաշարներով։


Ի՞նչ դեր ունի Արևելյան Ասիան համաշխարհային տնտեսությունում:

Արևելյան Ասիան մեծ դեր է խաղում ամբողջ աշխարհի տնտեսության համար։ Նա աշխարհինտալիս է՝ նաֆթի, ուրանի, բնական հանոծոների, մանգանի, անագի, ալյումինի, ցինկի, երկաթի, քարածուխի մեծ պաշարներ։ Եվ Արևելյան Ասիայում է գտնվում նաևՉինաստանը։ Իսկ ինչպես բոլորս գիտենք Չինաստանը նույնպես մեծ դեր է խաղում աշխարհիտնտեսության աճի համար։


Որո՞նք են Արևելյան Ասիայի երկրների տնտեսության մասնագիտացված ճյուղերը:

Արևելյան Ասիայի երկրների տնտեսության մասնագիտացված ճյուղերն են ածխի հանույթ, սևմետաղաձուլություն, տեքստիլ, մեքենայաշինույուն, հացահատիկի արձյունաբերություն, ոչխարների և խոզերի գլխաքանակների, ձկնորսություն։


Քարտեզի վրա նշել Արևելյան Ասիայի երկրները և այդ երկրների ափերը ողողող ջրային ավազանները:

Posted in Կենսաբանության 8

Վիտամիններ

1․Ի՞նչ նշանակություն ունեն վիտամիններ

Վիտամինները կենսաքիմիական ակտիվ նյութեր են, որոնք անհրաժեշտ են նյութափոխանակության, բջիջների կենսագործունեության և ֆերմենտների գործունեության համար։

2․Ո՞ր սննդամթերքն է ավելի շատ պարունակում վիտամին A, B, C, D

A-գազար, քաղցր կարտոֆիլ, դդում, դեղին և նարնջագույն մրգեր

B-հացահատիկային մթերք, ձու, միս, ընկույզ, բանջարեղեն

C-ցիտրուսային մրգեր,  բուլղարական պղպեղ, կիվի, բրոկոլի, ելակ

D-ձուկ  կաթնամթերք, ձու, արևի ճառագայթների ազդեցություն նույնպես կարևոր է դրա արտադրության համար


3․ինչպիսի՞ն պետք է լինի սննդի ընդունման ռեժիմն օրվա ընթացքում։

Նախաճաշ ժամը 9-ից մինչև 13-ը

Ճաշ-ժամը 15-ից մինչև 17-ը

Ընթրիք- ժամը 19-ին մինչև 20-ը

ԿԱՐԵՒՈՐ Է

ուտել միևնույն ժամերին

խուսափել շատ ուշ ընթրիքից

խմել բավարար քանակությամբ ջուր օրվա ընթացքում։

Մարդու էներգետիկ պահանջարկը կախված է նրա գործունեությունից։ Օրինակ՝ ֆիզիկապես ոչ ակտիվ մարդիկ օրական կարիք ունեն մոտ 109 գ սպիտակուցի, 106 գ ճարպի, 433 գ ածխաջրի։ Ծանր աշխատանքի դեպքում պահանջարկը բարձրանում է։ Սնունդը պետք է լինի բազմազան ու հավասարակշռված։

Posted in Հանրահաշիվ 8, Դասեր

Հանրահաշիվ

1)Հայտարարում ազատվեք արմատանշանից․

ա) √2

բ) √9=3

գ)√x

դ)√3

ե)√8x/x

զ)√x/x

է)√35/5

ը)√6/2

2)Պարզեցրե՛ք արտահայտությունը․

ա)5√2

բ)4√3-3√2=1√1

գ)-4√a

ե)√a

դ)√x(a-3)

զ)-2√2

է)16

ը)42-15√12-9√16+12√40

3)Արտադրիչը դուրս բերեք արմատանշանի տակից․

ա)4a²√2ab

բ)a/2

գ)2ax/7√3b

4)Հաշվե՛ք արտադրյալը․

ա)5

բ)3•7=21

գ)24

դ)6

ե)60

զ)46√2

է)6

ը)72

5)Բացե՛ք փակագծերն ու պարզեցրե՛ք արտահայտությունը.

ա)2+√2

բ)4√5+5

գ)3√11-11

դ)4+5√3-2√5

ե)7√2+8

զ)5

է)12-5√3

ը)9-3√7

թ)3

Posted in Հայոց լեզու 8

Գործնական քերականություն

Հատկացուցիչ

Հարցական դերանունները փոխարինի՛ր հատկացուցիչներով:


Ո՞ւմ- իմ աչքն ամբողջ օրը ճանապարհին էր:
Միշտ հիշում է ո՞ւմ-մայրիկիս խոսքը:
Ինչի՞-ձյան ջուրը բարձրացել էր ձնհալից:
Ինչի՞-մոլախոտի արմատները շատ խորն էին թափանցել:
Ինչի՞-քաղաքի փողոցները լայն էին և ուղիղ:



2. Ընդգծված բառերին ավելացրո՛ւ հատկացուցիչ լրացումներ, որոնք ցույց տան, թե դրանք (հատկացյալները) ո՛ւմ, կամ ինչի՛ն են պատկանում կամ վերաբերում:

Լճի ձկները լույսի պատճառով շատ խորն էին իջել:


Սիրով կարդում էր Եղիշեի բանաստեղծությունները:


Ամառային երեկոն շատ խաղաղ էր:


Թաղամասի խանութն արդեն երկար ժամանակ փակ էր:


Հրամանատարի հրամանները շատ արագ էին կատարվում:

3. Նախադասություններն ընդարձակի´ր` ընդգծված հատկացուցիչի և հատկացյալի միջև ավելացնելով փակագծում տրված բառակապակցությունը: Կետադրությանն ուշադարությո´ւն դարձրու:

Օրինակ`

Արեգակի խավարումը  սարսափ առաջացրեց մարդկանց մեջ: (ընդամենը մի քանի րոպե տևող) – Արեգակի` ընդամենը մի քանի րոպե տևող խավարումը սարսափ առաջացրեց մարդկանց մեջ:

Նոբելի գործարանները ցրված էին Եվրոպայով մեկ: (պայթուցիկ նյութերարտադրող)

Նրբելի պայթուցիկ նյութերի արտադրող գործարանները ցրված են ամբողջ Եվրոպայով մեկ։


Նոբելի կտակը կարծես թե հակասում էր նրա ապրած կյանքին: (մարդության խաղաղասիրությունն ու զարգացումը խթանող)

Նրբելի  մարդության` խաղասիրությումմ ու զարգացումը խթանող կտակը կարծես թե հակասում էր նրա կյանքինմ


Վիկտոր Համբարձումյանը դարձավ աստղաֆիզիկայի ամբիոնի առաջին վարիչը: (իր իսկ նախաձեռնությամբ ստեղծված)

Վիկտոր Համբարձումյանը դարձավ իր իսկ նախաձեռնությամբ ստեղծված աստղաֆիզիկակայի` ամբիոնի առաջին վարիչը։


Նա նկատեց, որ փայտանյութի բաղադրությունը ինչ-որ բանով խաղողի շաքարն է հիշեցնում (թղթի ու արհեստական մետաքսի վերածվող):

Նա նկատեց, որ թղթի ու արհեստական մետաքսի վերածվող փայտանյութի` բաղադրությունը ինչ-որ բանով խաղողի շաքարն է հիշեցնում


Քիմիկոսներն էին ելք փնտրում այդ երկրների բնակչությանն օգնելու: (գյուղատնտեսական մթերքների կարիք ունեցող) սմ

Քիմիկոսներն էին ելք փնտրում այդ երկրների` գյուղատնտեսական մթերքների կարիք ունեցող բնակչությանն օգնելու:

Posted in Երկրաչափություն 8

Խորանարդի և ուղղանկյունանիստի մակերևույթների մակերեսները

1)Արկղն ունի 3,5 դմ կողմով խորանարդի ձև: Որքա՞ն նրբատախտակ է անհրաժեշտ այդ արկղը պատրաստելու համար։

3.5²•6=73.5

2)Ուղղանկյունանիստի ձև ունեցող սենյակի չափսերն են՝ երկարությունը 6 մ, լայնությունը 4 մ, բարձրությունը`3 մ: Գտեք սենյակի՝

ա) հատակի մակերեսը,

4•6=24մ²

բ) պատերի մակերեսը

2•(4•3)=36մ²

2•(6•3)=24մ²

36+24=60մ²

3)3 մ բարձրություն ունեցող սենյակի ուղղանկյունաձև հատակն ունի 5 մ և 4,5 մ չափսեր: Առնվազն քանի փաթեթ պաստառ է հարկավոր այդ սենյակի պատերը լրիվ պաստառապատելու համար, եթե յուրաքանչյուր փաթեթ ունի 9,5 մ2 մակերես (դուռը և պատուհանը անտեսել):

2•(3•5)=30մ²

2•(3•4.5)=27մ²

30+27=57մ²

57/9.5=6

4)20 մ երկարությամբ, 10 մ լայնությամբ և 2 մ բարձրությամբ ուղղանկյունանիստի ձև ունեցող ջրավազանի հատակը և պատերը անհրաժեշտ է սալիկապատել: Սալիկներից յուրաքանչյուրն ունի 2 դմ կողմով քառակուսու ձև: Քանի՞ այդպիսի սալիկ է հարկավոր։

20մ=200դմ

10մ=100դմ

2մ=20դմ

2•(200•20)=8000դմ²

2•(100•20)=4000դմ²

100•200=20000դմ²

8000+4000+20000=32000դմ²

2•2=4

32000:4=8000դմ²

Posted in Գրականություն 8, Դասեր

Նեղվում եմ

Նեղվում եմ

Նեղվում եմ, խփում են կրծքիս, 
Ես գոհ եմ, իրենք են դժգոհ, 
Ներում եմ, նստում են գլխիս, 
Ես գոհ եմ, իրենք են դժգոհ։
     
Առնում են ու ետ չեն տալիս, 
Ես գոհ եմ, իրենք են դժգոհ։
Մեռնում եմ, երբ ուշ են գալիս, 
Ես զոհ եմ, իրենք են դժգոհ։

1. Մի քանի նախադասությամբ ներկայացրո՛ւ ստեղծագործության ասելիքը։ 

Ինչքան էլ քո իրավիճակը լինի վատը, իսկ ուրիշների մոտ՝ լավը իրանք մեկա միշտ դժգոհ են լինելու։

2. Ի՞նչն է նեղություն պատճառում հեղինակին։

 Նեղվում է որ ինքը փորձում է լավը լինել՝ ներում է մարդկանց, բայց մարդիկ մեկա մնում են դժգոհ, չգնահատող և արժեզրկելի։

3. Ի՞նչը կարող է քեզ նեղացնել, անհանգստացնել։

Եթե, իմ արածը չգնահատեն, ինչ որ բան չեմ հասցնում կամ, երբ ինչ որ բան պատմելուց ինձ չեն լսում։

Posted in Ռուսերեն 8

Русский язык

Была у великой богини плодородия Деметры юная дочь Персефона. Однажды прекрасная Персефона вместе сосвоими подругами, океанидами (дочерьми Океана и Тефиды), беззаботно резвилась в цветущей Ниссейской долине, на берегу Саронического залива, не ведая, что её отец — великий громовержец Зевс — решил отдать её в жёны своему мрачному брату Аиду, властителю подземного царства.

Кто такие океанды?

Аид, увидев цветущую красоту Персефоны, решил немедля похитить её. С этой целью он упросил богиню Земли Гею вырастить цветок необычайной красоты. Богиня согласилась, и в Ниссейской долине не замедлил вырасти дивный цветок, пьянящий аромат которого разливался далеко вокруг него. Персефона, увидев цветок, протянула к нему руку, но стоило ей только сорвать его, как тут же разверзлась земля: на чёрных конях в золотой колеснице появился из-под земли владыка царства теней Аид, который схватил юную, ничего не подозревающую Персефону, и в мгновение ока скрылся с ней на своих быстрых конях в недрах земли. Персефона от ужаса успела только лишь вскрикнуть… .

Из за чего Персифона повелась на цветок?

Богиня Деметра, услышав крик дочери, поспешила в Ниссейскую долину, но тщетно: Персефоны уже нигде не было. Тяжкая скорбь об утрате единственной дочери овладела сердцем матери. Одетая в тёмные одежды, девять дней, ничего не сознавая, блуждала она по земле, проливая горькие слёзы. Никто не мог помочь ей в её горе… На десятый день она пришла к богу Гелиосу, со слезами на глазах умоляя его сказать, где находится её дочь.

Куда пропала Персефона?

— Великая богиня, ты знаешь, как я чту тебя… Знай, могущественный Зевс отдал дочь твою в жёны владыке царства теней, — ответил ей Гелиос.-  Побори же свою тяжёлую печаль, богиня; ведь велик муж твоей дочери…

Почему Зевс отдал Персифону в жёны Аиду?

Ещё больше опечалилась богиня Деметра. Разгневавшись на Зевса, она покинула богов и  светлый Олимп. Приняв вид простой смертной и облекшись в тёмные одежды, долго блуждала богиня между смертными, не переставая проливать горькие слёзы. Без её благотворной силы всякий рост на земле прекратился: листья на деревьях завяли и облетели; сады не давали плодов, засохли зелёные виноградники, а прежде плодородные нивы опустели… Голод царил повсюду: везде слышался плач и стоны…

Почему Деметра ушла из Олимпа?

Похищение Персефоны. Рембрандт

Печаль по нежно любимой дочери не покидала её. По-прежнему бесплодна была земля, и голод становился все сильнее и сильнее… Гибель грозила всему живому… Тогда Зевс послал к Деметре вестницу богов — богиню радуги Ириду, которая прилетела на своих радужных крыльях в Элевсинский храм Деметры, моля её вернуться на светлый Олимп. Деметра ни в какую не внимала ее просьбам.

Послал тогда к своему мрачному брату Аиду великий Зевс быстрого, как мысль, Гермеса. Аид согласился отпустить Персефону к матери, но предварительно дал ей проглотить зерно граната — символ брака. Взошла Персефона на золотую колесницу мужа вместе с Гермесом, и в мгновение ока достигли они Элевсины.

Возвращение Персефоны. Рембрандт

Забыв всё от радости, Деметра бросилась навстречу своей дочери, заключив её в свои объятия, и вместе с ней вернулась на Олимп. Тогда великий Зевс решил, что две трети года Персефона будет жить с матерью, а на одну треть  в царстве своего мужа Аида: вот почему Персефона является не только богиней плодородия, но и богиней мертвых.

Как только Деметра нашла свою возлюбленную дочь, великая богиня вернула земле плодородие: снова нежной весенней листвой покрылись леса; запестрели цветы на изумрудных лугах, а вскоре пробудилась и вся природа!

Но каждый год покидает свою мать Персефона, и каждый раз Деметра погружается в печаль, вновь облекаясь в тёмные одежды. Тогда вся природа горюет об ушедшей под землю Персефоне: желтеют на деревьях листья осенью, отцветают цветы, пустеют нивы и наступает зима… Природа засыпает на некоторое время, чтобы вновь проснуться в радостном блеске весны .